{"id":1639,"date":"2020-01-24T21:31:50","date_gmt":"2020-01-24T21:31:50","guid":{"rendered":"http:\/\/www.harpahreins.com\/blogg\/?p=1639"},"modified":"2020-02-01T18:00:55","modified_gmt":"2020-02-01T18:00:55","slug":"ritdomur-um-sildararin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/2020\/01\/24\/ritdomur-um-sildararin\/","title":{"rendered":"Ritd\u00f3mur um S\u00edldar\u00e1rin"},"content":{"rendered":"<p>P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. 2019. <em>S\u00edldar\u00e1rin 1867-1969<\/em>. Reykjav\u00edk. JVP \u00fatg\u00e1fa<\/p>\n<p><strong>\u00c1grip <\/strong><\/p>\n<p>\u00deetta verk P\u00e1ls Baldvins hefur veri\u00f0 lofa\u00f0 me\u00f0 h\u00e1stemmdum l\u00fdsingum (Sj\u00e1 <strong>I<\/strong>. kafla: <strong>Ver\u00f0skulda\u00f0 lof?<\/strong>) og \u00e9g bj\u00f3st fyrirfram vi\u00f0 a\u00f0 b\u00f3kin v\u00e6ri \u00e1hugaver\u00f0 og skemmtileg.<\/p>\n<p>\u00c9g sko\u00f0a\u00f0i nokku\u00f0 vandlega \u00f6rl\u00edti\u00f0 brot af textum, myndum og skr\u00e1m \u00ed b\u00f3kinni og t\u00f3k stikkprufur \u00far \u00fev\u00ed efni sem \u00e9g taldi mig \u00feekkja til fyrir.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3tt ekki v\u00e6ru sko\u00f0u\u00f0 nema \u00feessi brot \u00far b\u00f3kinni ver\u00f0ur \u00fev\u00ed mi\u00f0ur a\u00f0 segjast a\u00f0 m\u00fdm\u00f6rg fundust d\u00e6min um villur \u00ed verkinu. Me\u00f0fer\u00f0 \u00e1 textum annarra var allt a\u00f0 \u00fev\u00ed h\u00e1skaleg. (Sj\u00e1 <strong>II<\/strong>. kafla: <strong>Klippt og kl\u00edsta\u00f0<\/strong>; <strong>III<\/strong>. kafla: <strong>Me\u00f0fer\u00f0 texta og tilv\u00edsanir<\/strong>; <strong>IV<\/strong>. kafla: <strong>Villur<\/strong> og <strong>V<\/strong>. kafla: <strong>Ritstuldur<\/strong>.)<\/p>\n<p>Me\u00f0fer\u00f0 mynda, t.d. ruglandi \u00ed myndatextum, ruglandi \u00ed tilv\u00edsunum til MYNDASKR\u00c1AR, l\u00edklega rangfe\u00f0run mynda e\u00f0a myndir sem ekki eru eigna\u00f0ar lj\u00f3smyndara \u00fe\u00f3tt lj\u00f3st s\u00e9 hver hann er, smekklaust val \u00e1 myndskreytingu o.fl. \u00a0gefur me\u00f0fer\u00f0 texta satt best a\u00f0 segja l\u00edti\u00f0 eftir. (Sj\u00e1<strong> VI<\/strong>. kafla <strong>Me\u00f0fer\u00f0 mynda<\/strong>.)<\/p>\n<p>Loks m\u00e1 nefna a\u00f0 \u00ed flestum \u00feeim r\u00f3mu\u00f0u skr\u00e1m sem fylgja ritinu aftast er urmull af villum og pr\u00f3farkalestri \u00e1f\u00e1tt. (Sj\u00e1 <strong>VII<\/strong>. kafla: <strong>Skr\u00e1r<\/strong>.)<\/p>\n<p>\u00c9g \u00edtreka a\u00f0 \u00e9g kanna\u00f0i einungis brot \u00far b\u00f3kinni en ger\u00f0i enga tilraun til a\u00f0 lesa hana alla, ekki einu sinni fletta henni kerfisbundi\u00f0, eftir a\u00f0 \u00e9g \u00e1tta\u00f0i mig \u00e1 hve umfj\u00f6llun P\u00e1ls var \u00ed miklum belg og bi\u00f0u. \u00cd \u00edtarlegri umfj\u00f6llun h\u00e9r \u00e1 eftir stytti \u00e9g titilinn \u00e1 b\u00f3k P\u00e1ls \u00ed S\u00edldar\u00e1rin.<\/p>\n<p><strong>Umfj\u00f6llun<\/strong><\/p>\n<p><strong>I<\/strong>. kafli: <strong>Ver\u00f0skulda\u00f0 lof?<\/strong><\/p>\n<p>P\u00e1ll Baldvin hefur sj\u00e1lfur fjalla\u00f0 um svona b\u00f3karhlunk eins og S\u00edldar\u00e1rin hans er, \u00ed <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">ritd\u00f3mi <em>um S\u00f6gu Akraness I<\/em><\/a>, sem hann var l\u00edti\u00f0 hrifinn af: \u201e\u00deyngsta verk \u00e1rsins er komi\u00f0 \u00fat &#8230;. St\u00e6r\u00f0 og fyrirfer\u00f0 er sl\u00edk a\u00f0 b\u00f3kina er a\u00f0eins h\u00e6gt a\u00f0 lesa \u00e1 bor\u00f0i &#8230;<sup>1<\/sup> <em>Saga Akraness I<\/em>\u00a0 v\u00f3 18 merkur. S\u00edldar\u00e1rin vega 14 merkur. Munurinn liggur fyrst og fremst \u00ed mismunandi v\u00f6ndu\u00f0um papp\u00edr.<\/p>\n<p>\u201e\u00deetta er mikil b\u00f3k, S\u00edldar\u00e1rin eru 1.152 bla\u00f0s\u00ed\u00f0ur \u00ed st\u00f3ru broti og \u00ed henni eru r\u00famlega \u00fe\u00fasund lj\u00f3smyndir. B\u00f3kin er 3,5 k\u00edl\u00f3 og \u00fatg\u00e1fan mun hafa kosta\u00f0 50 millj\u00f3nir\u201c <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623\">er sagt um S\u00edldar\u00e1rin hans P\u00e1ls Baldvins<\/a>.<sup>2<\/sup><\/p>\n<p>\u00c1 baks\u00ed\u00f0u hinnar miklu b\u00f3kar segir a\u00f0 \u00cdsland hafi breyst \u00far \u00f6rsnau\u00f0u \u00fer\u00f3unarlandi \u00ed t\u00e6kniv\u00e6tt velfer\u00f0arr\u00edki: \u201eS\u00edldin reyndist \u00fear mikill \u00f6rlagavaldur, og \u00f3sennilegt er a\u00f0 l\u00edfskj\u00f6r v\u00e6ru h\u00e9r svo g\u00f3\u00f0 sem raun ber vitni ef hennar hef\u00f0i ekki noti\u00f0 vi\u00f0.\u201c \u00cd b\u00f3kinni s\u00e9 \u201e &#8230;\u00feessari m\u00f6gnu\u00f0u og mikilv\u00e6gu s\u00f6gu ger\u00f0 skil &#8230;\u201c.<\/p>\n<p>\u00deessi kynningaror\u00f0 \u00e1 baks\u00ed\u00f0unni minna \u00f3neitanlega \u00e1 \u00c1varp S\u00edldars\u00f6gusj\u00f3\u00f0s \u00ed <i>Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands. S\u00edldars\u00f6gu \u00cdslendinga<\/i>. 2007. (\u00deetta \u00feriggja binda verk ver\u00f0ur h\u00e9r eftir kalla\u00f0 Silfur hafsins-Gull \u00cdslands):<\/p>\n<p>\u201e\u00dea\u00f0 er ekki vansagt a\u00f0 s\u00edldin hafi breytt gangi m\u00e1la \u00e1 \u00cdslandi og \u00e1tt drj\u00fagan \u00fe\u00e1tt \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 auka vels\u00e6ld \u00fej\u00f3\u00f0arinnar. &#8230; N\u00fa er \u00edslenska \u00fej\u00f3\u00f0in r\u00edk, \u00fea\u00f0 \u00e1 h\u00fan me\u00f0al annars a\u00f0 \u00feakka \u00feeim grunni sem s\u00edldar\u00fatvegurinn bygg\u00f0i upp \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu \u00f6ld.\u201c <sup>3<\/sup><\/p>\n<div id=\"attachment_1650\" style=\"width: 210px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1650\" class=\"wp-image-1650 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?resize=200%2C134&#038;ssl=1\" alt=\"S\u00f6ltunarst\u00falka\" width=\"200\" height=\"134\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?resize=300%2C201&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?resize=768%2C515&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?resize=1024%2C686&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?w=1790&amp;ssl=1 1790w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?w=1080&amp;ssl=1 1080w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/gudrun_sild.jpg?w=1620&amp;ssl=1 1620w\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 100vw, 200px\" \/><p id=\"caption-attachment-1650\" class=\"wp-caption-text\">S\u00edldarst\u00falkan m\u00f3\u00f0ir m\u00edn, Gu\u00f0r\u00fan Einarsd\u00f3ttir, saltar s\u00edld \u00e1 Raufarh\u00f6fn, laust fyrir 1960.<\/p><\/div>\n<p>\u00d3neitanlega hvarflar a\u00f0 lesanda a\u00f0 h\u00e9r eigi \u00fe\u00e1 a\u00f0 endurskrifa \u00e1\u00f0ur \u00fatgefi\u00f0 vi\u00f0amiki\u00f0 rit. \u00c1 baks\u00ed\u00f0u S\u00edldar\u00e1ranna er \u00fe\u00f3 teki\u00f0 fram a\u00f0 s\u00f6gunni s\u00e9u \u201e&#8230; ger\u00f0 skil \u00ed margradda fr\u00e1s\u00f6gn s\u00edldarst\u00falkna og spek\u00falanta, aflak\u00f3nga og \u00e6vint\u00fdramanna\u201c og a\u00f0 sagan fjalli um \u201esvipult gengi, au\u00f0s\u00e6ld og skort, um r\u00f3mant\u00edk og harma, \u00fer\u00e6ld\u00f3m og frelsi &#8230;\u201c<\/p>\n<p>\u00dearna er sem sagt bo\u00f0u\u00f0 einhvers konar n\u00fd f\u00e9lagsfr\u00e6\u00f0ileg n\u00e1lgun a\u00f0 efninu og segir jafnframt a\u00f0 b\u00f3kin s\u00e9 afrakstur \u00e1ralangrar vinnu h\u00f6fundar vi\u00f0 s\u00f6fnun heimilda.<\/p>\n<p>Svo b\u00faast m\u00e1 vi\u00f0 miklu enda <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623\">hefur Egill \u00d6rn J\u00f3hannsson framkv\u00e6mdarstj\u00f3ri Forlagins sagt a\u00f0 \u00feetta s\u00e9 ekki bara st\u00f3rvirki heldur mesta \u00ferekvirki sem hann hafi komi\u00f0 n\u00e1l\u00e6gt<\/a>.<sup>4<\/sup> Yfirl\u00fdsingar um fj\u00f6lda mynda, sem sumar hafi meira a\u00f0 segja hvergi birst \u00e1\u00f0ur, hafa og ekki veri\u00f0 spara\u00f0ar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>II. <\/strong>kafli<strong>: Klippt og kl\u00edstra\u00f0<\/strong><\/p>\n<p>\u00cd fyrrnefndum <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\">ritd\u00f3mi um <em>S\u00f6gu Akraness I. bindi<\/em><\/a>, skrifa\u00f0i P\u00e1ll Baldvin:<\/p>\n<p>\u201eUmgengni h\u00f6fundar vi\u00f0 heimildir er &#8230; h\u00e1skaleg; hann hefur v\u00ed\u00f0a fari\u00f0 en skipar heimildum s\u00ednum, sem flestar eru s\u00f3ttar \u00ed prentu\u00f0 rit &#8230; ekki \u00ed veldisr\u00f6\u00f0 eftir tr\u00faver\u00f0ugleika.\u201c <sup>5<\/sup> \u00a0\u00c9g vitna talsvert \u00ed \u00feennan ritd\u00f3m P\u00e1ls af \u00fev\u00ed margt \u00ed honum \u00e1 svo lj\u00f3mandi vel vi\u00f0 S\u00edldar\u00e1rin hans sj\u00e1lfs, \u00fear \u00e1 me\u00f0al hin h\u00e1skalega umgengni um heimildir.<\/p>\n<p>P\u00e1ll hefur sanka\u00f0 a\u00f0 s\u00e9r \u00f3grynni af heimildum \u00far \u00fdmsum \u00e1ttum (mest \u00fe\u00f3 \u00far dagbl\u00f6\u00f0um), klippir hiklaust \u00fat texta eftir a\u00f0ra og l\u00edmir alla vega saman \u00e1n \u00feess a\u00f0 reyna a\u00f0 meta tr\u00faver\u00f0ugleika heimilda e\u00f0a velta fyrir s\u00e9r hva\u00f0 muni passa hverju sinni.<\/p>\n<p>\u00c9g sleppi \u00fev\u00ed a\u00f0 reyna a\u00f0 fjalla um fyrsta hluta S\u00edldar\u00e1ranna, sem er ekki nema \u00f6rl\u00edti\u00f0 um s\u00edld heldur um \u00fdmislegt anna\u00f0, sumt \u00e1hugavert. M\u00e1 nefna d\u00e6mi svo sem um hvernig kamrar \u00ed Reykjav\u00edk voru hreinsa\u00f0ir \u00e1ri\u00f0 1911 (bls. 457); um Svartholi\u00f0 \u00ed Reykjav\u00edk 1872 (bls. 105); \u00a0um Fri\u00f0riku \u00e1 Bala, \u00ed kafla \u00e1rsins 1856, sem vann s\u00e9r f\u00e1tt til fr\u00e6g\u00f0ar anna\u00f0 en a\u00f0 m\u00f3t af sumum l\u00edkamshlutum hennar er a\u00f0 finna \u00e1 einhverju safni \u00e1 Kanar\u00edeyjum (bls. 40); um kaup erlendra manna \u00e1 \u00edslenskum hrossum e\u00f0a sau\u00f0um (bls. 99) e\u00f0a kvenmannsh\u00e1ri (bls. 108) og \u00ferif \u00ed Reykjav\u00edk, jafnt h\u00fasn\u00e6\u00f0is sem kroppa (bls. 156). \u00deessi d\u00e6mi \u00e6ttu a\u00f0 s\u00fdna v\u00e6ntanlegum lesendum hve g\u00edfurlega v\u00ed\u00f0fe\u00f0m efnist\u00f6k \u00ed b\u00f3kinni eru.<\/p>\n<p>Svo er talsver\u00f0 umfj\u00f6llun um fr\u00e6ga karla \u00e1 bor\u00f0 vi\u00f0 J\u00f3n Sigur\u00f0sson, Eir\u00edk Magn\u00fasson b\u00f3kav\u00f6r\u00f0 \u00ed Cambridge, Benedikt Gr\u00f6ndal, sem var a\u00f0 \u00f6llum l\u00edkindum skotinn \u00ed eiginkonu Eir\u00edks en \u00f6\u00f0rum konum einnig, bar\u00f3ninn \u00e1 Hv\u00edt\u00e1rv\u00f6llum og fleiri. \u00deeir eiga \u00fea\u00f0 sammerkt a\u00f0 enginn \u00feeirra haf\u00f0i \u00e1huga \u00e1 s\u00edld svo vita\u00f0 s\u00e9.<\/p>\n<p>L\u00edklega stafa \u00feessi undarlegu efnist\u00f6k \u00ed b\u00f3k sem heitir <em>S\u00edldar\u00e1rin 1867-1969<\/em> af \u00fev\u00ed a\u00f0 f\u00e1tt er um f\u00edna dr\u00e6tti \u00ed heimildum um s\u00edld fram undir aldam\u00f3tin 1900 og \u00far \u00fev\u00ed \u00feessi b\u00f3k \u00e1 a\u00f0 rekja r\u00famlega hundra\u00f0 \u00e1ra s\u00edldars\u00f6gu \u00cdslands ver\u00f0ur a\u00f0 lengja hana duglega me\u00f0 alls \u00f3skyldu efni. E\u00f0a eins og h\u00f6fundurinn sj\u00e1lfur l\u00fdsti sl\u00edkum vinnubr\u00f6g\u00f0um \u00ed <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">ritd\u00f3mnum <em>um S\u00f6gu Akraness I<\/em><\/a>:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">\u00a0&#8230; sj\u00e1st \u00feess gl\u00f6gg merki a\u00f0 a\u00f0 h\u00f6fundurinn leggur sig fram um a\u00f0 gera miki\u00f0 \u00far litlu: Saga atvinnuh\u00e1tta ver\u00f0ur \u00edtarleg og fer langt \u00fat fyrir efnisramma. N\u00fa skal lopinn teyg\u00f0ur. Margt er \u00fear athyglisvert en f\u00e1tt \u00e1 erindi \u00ed rit sem \u00feetta. <sup>6<\/sup><\/p>\n<p>\u00c9g fortek ekki fyrir \u00fea\u00f0 a\u00f0 P\u00e1ll Baldvin hafi sami\u00f0 eitthva\u00f0 af efninu \u00ed fyrsta hluta b\u00f3karinnar sj\u00e1lfur, \u00f3l\u00edkt megninu af b\u00f3kinni \u00fear sem n\u00e6sta f\u00e1tt m\u00e1tti rekja til hans \u00ed \u00feeim stikkprufum sem \u00e9g sko\u00f0a\u00f0i.<\/p>\n<p>P\u00e1ll Baldvin hefur haft a\u00f0gang a\u00f0 \u00e1g\u00e6tu gl\u00f3susafni um s\u00edldvei\u00f0ar vi\u00f0 \u00cdsland, nefnilega S\u00edldarann\u00e1l Hreins Ragnarssonar, \u00fear sem v\u00edsa\u00f0 er \u00ed heimildir fyrir stuttri umfj\u00f6llun um s\u00edldvei\u00f0ar hvert \u00e1r 1866-1998. Hreinn gaf S\u00edldarminjasafni \u00cdslands \u00e1 Siglufir\u00f0i eintak af \u00feessum ann\u00e1l <a href=\"http:\/\/www.sild.is\/sildarsagan\/sildarannall-hreins-ragnarssonar\/\" target=\"_blank\">\u00e1 stafr\u00e6nu formi sem liggur frammi \u00e1 s\u00ed\u00f0u safnsins<\/a> <sup>7<\/sup>\u00a0 \u00dea\u00f0an m\u00e1 finna bla\u00f0agreinar \u00e1<em> timarit.i<\/em>s me\u00f0 l\u00edtilli fyrirh\u00f6fn, sem P\u00e1ll n\u00fdtir s\u00e9r stundum, e\u00f0a sko\u00f0a v\u00edsanir \u00ed a\u00f0rar heimildir fyrir hvert og einstakt \u00e1r. Yfirleitt er \u00feess ekki geti\u00f0 a\u00f0 ann\u00e1llinn hafi veri\u00f0 nota\u00f0ur nema vitna\u00f0 s\u00e9 beint \u00ed \u00f6rstuttar klausur eftir Hrein sj\u00e1lfan.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.sild.is\" target=\"_blank\">S\u00edldarminjasafn \u00cdslands<\/a> reynist P\u00e1li gullkista af heimildum, sem e\u00f0lilegt er, og sama gildir um <a href=\"http:\/\/www.siglo.is\/\" target=\"_blank\">hinn eldri vef Siglufjar\u00f0ar<\/a>, <em>siglo.is<\/em>. \u00dea\u00f0 er hins vegar upp og ofan hversu v\u00f6ndu\u00f0 vinna hans \u00far heimildunum er, eins og raki\u00f0 ver\u00f0ur s\u00ed\u00f0ar \u00ed \u00feessum ritd\u00f3mi. Sama gildir um umgengi um \u00feriggja binda verki\u00f0 Silfur hafsins-Gull \u00cdslands.<sup>8<\/sup><\/p>\n<p>Vefs\u00f6fn me\u00f0 leitarm\u00f6guleika, \u00e1 bor\u00f0 vi\u00f0 dagbla\u00f0a- og t\u00edmaritaritasafni\u00f0 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/\" target=\"_blank\"><em>timarit.is<\/em><\/a>, e\u00f0a einfaldlega leitarv\u00e9l b\u00f3kasafna, <a href=\"https:\/\/leitir.is\/\" target=\"_blank\">leitir.is<\/a> hafa l\u00edka komi\u00f0 s\u00e9r pr\u00fd\u00f0ilega.<\/p>\n<p>H\u00e9r tek \u00e9g fram a\u00f0 <strong>\u00e9g er ekki a\u00f0 finna a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 f\u00f3lk leiti heimilda e\u00f0a n\u00fdti heimildir<\/strong> \u2013 \u00fea\u00f0 er au\u00f0vita\u00f0 \u00f3hj\u00e1kv\u00e6milegt ef skrifa \u00e1 b\u00f3k bygg\u00f0a \u00e1 heimildum. \u00c9g er hins vegar hneykslu\u00f0 \u00e1 \u00fev\u00ed hvernig P\u00e1ll Baldvin <strong>notar<\/strong> heimildir, ef marka m\u00e1 \u00fe\u00e6r stikkprufur sem \u00e9g t\u00f3k: A\u00f0 breyta texta annarra, a\u00f0 klippa sundur texta annarra og ra\u00f0a upp \u00e1 n\u00fdtt, a\u00f0 breyta n\u00e6r \u00e6vinlega fyrirs\u00f6gnum \u00e1 textum annarra \u00e1n \u00feess a\u00f0 l\u00e1ta \u00feess geti\u00f0 hafa hinga\u00f0 til \u00fe\u00f3tt s\u00f3\u00f0aleg vinnubr\u00f6g\u00f0. A\u00f0 reyna ekki a\u00f0 meta heimildir heldur birta hva\u00f0 sem er \u00ed belg og bi\u00f0u m\u00e6tti kalla \u201eh\u00e1skalega\u201c me\u00f0fer\u00f0 heimilda, a\u00f0 planta beinl\u00ednis inn villu \u00ed beina \u00fe\u00fddda tilvitnun er fyrir ne\u00f0an allar hellur og a\u00f0 taka vandlega merktar \u00fe\u00fd\u00f0ingar annars manns or\u00f0r\u00e9tt af vefs\u00ed\u00f0u \u00e1n \u00feess a\u00f0 geta a\u00f0 nokkru nema vefsl\u00f3\u00f0ar \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 e\u00f0a VEFHEIMILDUM (e\u00f0a l\u00e1ta a\u00f0 engu geti\u00f0) er au\u00f0vita\u00f0 bara ritstuldur.<\/p>\n<p>S\u00edldar\u00e1rin eru \u00ed rauninni miklu frekar \u00farklippusafn P\u00e1ls Baldvins Baldvinssonar, me\u00f0 einstaka m\u00e1lsgrein eftir hann sj\u00e1lfan, en rit eftir hann. Egill Helgason t\u00f3k svo til or\u00f0a \u00ed vi\u00f0tali vi\u00f0 P\u00e1l Baldvin \u00ed <em>Kiljunni<\/em> a\u00f0 \u00feessa b\u00f3k <strong>hef\u00f0i<\/strong> P\u00e1ll <strong>saman setta<\/strong>.<sup>9<\/sup> Hi\u00f0 tv\u00edr\u00e6\u00f0a or\u00f0alag Egils l\u00fdsir b\u00f3kinni vel. \u00dev\u00ed \u00f3l\u00edkt g\u00f6mlu <em>\u00d6ldunum okkar<\/em> leggur P\u00e1ll sig \u00ed l\u00edma til a\u00f0 texti \u00feekkist ekki, t.d. me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 gefa bla\u00f0a\u00farklippum n\u00e6r undantekningarlaust n\u00fdjan titil, klippa framan af \u00feeim og setja eigin umor\u00f0un \u00e1 \u00feeim texta \u00ed sta\u00f0inn og fleira \u00feess h\u00e1ttar. \u00dea\u00f0 m\u00e1 v\u00e6ntanlega treysta \u00e1 \u00fea\u00f0 a\u00f0 venjulegur lesandi fer ekki a\u00f0 leggja \u00e1 sig a\u00f0 fletta upp heimildum, \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 aftast, \u00fev\u00ed bara \u00fea\u00f0 a\u00f0 fletta \u00feessum b\u00f3karhlunki kafla af kafla er \u00e1tak. Og \u00fe\u00f3tt v\u00edsa\u00f0 s\u00e9 \u00ed eitthva\u00f0 \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 kann a\u00f0 vera \u00f3m\u00f6gulegt a\u00f0 finna heimildina \u00ed PRENTA\u00d0AR e\u00f0a \u00d3PRENTA\u00d0AR heimildir, svo ekki s\u00e9 minnst \u00e1 VEFHEIMILDIR.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>III.<\/strong> kafli<strong>: Me\u00f0fer\u00f0 texta og tilv\u00edsanir<\/strong><\/p>\n<p>Sem \u00e1\u00f0ur sag\u00f0i t\u00f3k \u00e9g nokkrar stikkprufur og bar saman frumtexta og texta P\u00e1ls. \u00c9g einbeitti m\u00e9r a\u00f0 textum um efni sem \u00e9g kunni einhver skil \u00e1 \u00e1\u00f0ur.<\/p>\n<div id=\"attachment_1654\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1654\" class=\"size-medium wp-image-1654\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?resize=300%2C238&#038;ssl=1\" alt=\"Raufarh\u00f6fn\" width=\"300\" height=\"238\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?resize=300%2C238&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?resize=768%2C610&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?resize=1024%2C813&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?w=1140&amp;ssl=1 1140w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/raufarhofn-_-verksmidja.jpg?w=1080&amp;ssl=1 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><p id=\"caption-attachment-1654\" class=\"wp-caption-text\">\u00deessi lita\u00f0a lj\u00f3smynd af Raufarh\u00f6fn er l\u00edklega tekin milli 1950 og 1960. H\u00fan er fengin af <a href=\"http:\/\/raufarhofn.net\/myndir\/raufarhofn\/\">myndasafni Raufarhafnarf\u00e9lagsins<\/a>\u00a0 og s\u00fdnir h\u00f6fnina, b\u00e1ta og verksmi\u00f0ju.<\/p><\/div>\n<p>\u00c1 bls. 898 \u00ed S\u00edldar\u00e1runum hefst umfj\u00f6llun um \u00e1ri\u00f0 1951 \u00e1 texta me\u00f0 yfirskriftinni Raufarh\u00f6fn. H\u00f6fundar textans, Gu\u00f0geirs Magn\u00fassonar, er geti\u00f0 \u00ed meginm\u00e1li sem og \u00feess a\u00f0 greinin hafi birst \u00ed <em>Vikunni<\/em> \u00ed j\u00fal\u00ed. \u00deetta er rangt \u00fev\u00ed <a href=\"https:\/\/timarit.is\/issue\/297869\" target=\"_blank\">grein Gu\u00f0geirs birtist \u00ed <em>Vikunni<\/em> \u00ed jan\u00faar 1951<\/a>.\u00a0 \u00cd TILV\u00cdSANASKR\u00c1 er hins vegar r\u00e9tt fari\u00f0 me\u00f0 \u00e1rgang og t\u00f6lubla\u00f0.<\/p>\n<p>V\u00ed\u00f0a eru felldir st\u00f3rir b\u00fatar \u00far greininni. \u00deess vegna ver\u00f0ur \u00feessi \u00e1g\u00e6ta grein Gu\u00f0geirs heldur t\u00e6tingsleg \u00ed me\u00f0f\u00f6rum P\u00e1ls Baldvins. \u00cd \u00farklippunni notar P\u00e1ll \u00farfellingarmerki (\u00ferj\u00e1 punkta) en \u00ed m\u00f6rgum \u00f6\u00f0rum greinum sem hann hefur klippt \u00fat er upp og ofan hvort \u00farfellingar eru t\u00e1kna\u00f0ar e\u00f0a ekki.<\/p>\n<p>\u00d6llu verra er \u00feegar P\u00e1ll tekur upp \u00e1 a\u00f0 a\u00f0 breyta texta Gu\u00f0geirs sm\u00e1vegis h\u00e9r og \u00fear. H\u00e9r \u00e1 \u00e9g ekki vi\u00f0 breytingar \u00e1 stafsetningu \u00ed \u00e1tt til n\u00fat\u00edmastafsetningar heldur sm\u00e1breytingar \u00e1 or\u00f0alagi, sem fellur \u00fe\u00e1 kannski betur a\u00f0 smekk P\u00e1ls e\u00f0a eru einfaldlega villur \u00ed innsl\u00e6tti greinarinnar. Menn geta bori\u00f0 \u00feessar greinar saman til a\u00f0 sj\u00e1 hva\u00f0 vi\u00f0 er \u00e1tt.<\/p>\n<p>\u00d6nnur grein eftir Gu\u00f0geir Magn\u00fasson er tekin upp \u00ed S\u00edldar\u00e1runum \u00e1 bls. 1038-1040. \u00dear ber h\u00fan yfirskriftina Miki\u00f0 \u00farkast. Fyrirs\u00f6gnin er l\u00edklega hi\u00f0 eina sem P\u00e1ll hefur lagt til textans \u00fev\u00ed anna\u00f0 eru allt \u00farklippur \u00far grein Gu\u00f0geirs, sem heitir \u00de\u00e6r salta s\u00edld \u00e1 Raufarh\u00f6fn, er a\u00f0 stofni til vi\u00f0t\u00f6l vi\u00f0 margar s\u00edldarst\u00falkur, og birtist \u00ed<a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2803359\" target=\"_blank\"><em> \u00dej\u00f3\u00f0viljanum<\/em> \u00feann 19. j\u00fal\u00ed 1964 (29. \u00e1rg. 160. tbl.) \u00e1 s\u00ed\u00f0um 2 og 9<\/a>. \u00cd me\u00f0f\u00f6rum \u00e1 grein Gu\u00f0geirs hefur P\u00e1ll fengi\u00f0 g\u00f3\u00f0a \u00fatr\u00e1s fyrir sk\u00e6rin og l\u00edmi\u00f0, \u00fev\u00ed hann klippir \u00feessa beinu tilvitnun \u00ed parta og skeytir saman upp \u00e1 n\u00fdtt svo vi\u00f0t\u00f6lin eru \u00ed allt annarri r\u00f6\u00f0, \u00fe\u00f3 or\u00f0r\u00e9tt s\u00e9 haft eftir. (Nokkrum vi\u00f0t\u00f6lum er sleppt, \u00e1n \u00farfellingarmerkja.)<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 \u00fearf varla a\u00f0 taka fram hve \u00f3\u00fe\u00e6gilegt \u00fea\u00f0 er fyrir lesanda S\u00edldar\u00e1ranna a\u00f0 vita ekki hvar texta \u00ed bla\u00f0agrein hefur veri\u00f0 breytt, hvar hefur veri\u00f0 fellt \u00far honum e\u00f0a hvort honum hefur n\u00e1nast veri\u00f0 sn\u00fai\u00f0 \u00e1 hvolf, eins og gert er \u00ed seinni grein Gu\u00f0geirs, a\u00f0 \u00e1st\u00e6\u00f0ulausu a\u00f0 \u00fev\u00ed er vir\u00f0ist.<\/p>\n<p>Grein Gu\u00f0geirs er \u00ed heimild (<em>\u00dej\u00f3\u00f0viljanum<\/em>) bara merkt G.M. en P\u00e1ll merkir hana (e\u00f0a r\u00e6filinn af henni) h\u00f6fundi me\u00f0 fullu nafni \u00ed megintexta.<\/p>\n<p>Sama hei\u00f0ur s\u00fdnir hann br\u00e1\u00f0skemmtilegri grein J\u00f6kuls Jakobssonar, sem \u00ed S\u00edldar\u00e1runum heitir Allt brj\u00e1la\u00f0 \u00e1 Raufarh\u00f6fn (bls. 990-992) en heitir \u00ed frumheimild (<a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1046158\" target=\"_blank\"><em>T\u00edmanum<\/em>, 45. \u00e1rg., 158 tbl., bls. 8-9<\/a>) Enginn svefn og varla matfri\u00f0ur \u2013 bara s\u00edld -s\u00edld! Greinin \u00ed <em>T\u00edmanum<\/em> er a\u00f0eins merkt J en P\u00e1ll breytir \u00fev\u00ed \u00ed J\u00f6kull Jakobsson \u00ed meginm\u00e1li S\u00edldar\u00e1ranna. \u00deannig komast \u00feeir Gu\u00f0geir og J\u00f6kull b\u00e6\u00f0i \u00ed meginm\u00e1l og NAFNASKR\u00c1 en ekki er haft svo miki\u00f0 vi\u00f0 a\u00f0 rekja skammstafanir minni sp\u00e1manna \u00ed bla\u00f0amannast\u00e9tt.<\/p>\n<div id=\"attachment_1651\" style=\"width: 164px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1651\" class=\"wp-image-1651 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/hreinn_portrett22.jpg?resize=154%2C180&#038;ssl=1\" alt=\"Hreinn Ragnarsson\" width=\"154\" height=\"180\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/hreinn_portrett22.jpg?resize=256%2C300&amp;ssl=1 256w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/hreinn_portrett22.jpg?resize=768%2C900&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/hreinn_portrett22.jpg?resize=874%2C1024&amp;ssl=1 874w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/hreinn_portrett22.jpg?w=1020&amp;ssl=1 1020w\" sizes=\"auto, (max-width: 154px) 100vw, 154px\" \/><p id=\"caption-attachment-1651\" class=\"wp-caption-text\">Fa\u00f0ir minn, Hreinn Ragnarsson<\/p><\/div>\n<p>Ef um er a\u00f0 r\u00e6\u00f0a kafla \u00far safnritum vir\u00f0ist P\u00e1ll l\u00e1ta duga a\u00f0 eigna ritstj\u00f3ra verksins textann \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1. Hending vir\u00f0ist svo r\u00e1\u00f0a hvort h\u00f6fundur textans ratar \u00ed NAFNASKR\u00c1 e\u00f0a PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR.<\/p>\n<p>Sem d\u00e6mi m\u00e1 nefna textab\u00fatinn St\u00f6\u00f0in \u00e1 Raufarh\u00f6fn, bls. 911-912.<br \/>\n\u00cd TILV\u00cdSANASKR\u00c1 segir a\u00f0 \u00feessi b\u00fatur s\u00e9 bygg\u00f0ur \u00e1: \u201eHreinn Ragnarsson. 2007, 3. bindi, bls. 67-68, \u00c1sgeir Jakobsson. 1994, bls. 293-294, N\u00edels \u00c1rni Lund. 2016, III, bls. 67-69, 73, 76.\u201c<\/p>\n<p>IV kafli (bls. 65-174) \u00ed \u00feri\u00f0ja bindi safnritsins Silfur hafsins-Gull \u00cdslands, sem \u00feessari bla\u00f0s\u00ed\u00f0ur 67-68 eru \u00ed, heitir S\u00edldarbr\u00e6\u00f0sla og er eftir Gu\u00f0na Th. J\u00f3hannesson Raunar er vands\u00e9\u00f0 a\u00f0 P\u00e1ll n\u00fdti neitt af \u00feessum 2 bls. en Gu\u00f0ni forseti kemst \u00fat \u00e1 \u00feetta \u00ed PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR, \u00fear sem nafn greinar hans kemur fram, heiti og bindi safnritsins en ekki bla\u00f0s\u00ed\u00f0ut\u00f6l greinarinnar.<\/p>\n<p>\u00c9g hef ekki a\u00f0gang a\u00f0 b\u00f3k \u00c1sgeirs Jakobssonar (um \u00d3skar Halld\u00f3rsson). En st\u00f3r hluti \u00feessa hr\u00e6rigrautstexta, St\u00f6\u00f0in \u00e1 Raufarh\u00f6fn, er klipptur \u00fat \u00far s\u00ed\u00f0unum \u00ed <em>Sl\u00e9ttungu<\/em> sem v\u00edsa\u00f0 er \u00ed. S\u00e1 galli er \u00e1 gj\u00f6f Njar\u00f0ar a\u00f0 kaflinn \u00ed <em>Sl\u00e9ttungu<\/em> er ekki eftir N\u00edels \u00c1rna Lund heldur Hrein Ragnarsson, eins og kemur fram \u00ed a\u00f0fararor\u00f0um kaflans S\u00edldar\u00feorpi\u00f0 Raufarh\u00f6fn, bls. 52-76 \u00ed <em>Sl\u00e9ttungu<\/em>. Hrein er b\u00e6\u00f0i a\u00f0 finna \u00ed NAFNASKR\u00c1 og PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM en \u00e1 hvorugri skr\u00e1nni er v\u00edsa\u00f0 \u00ed skrif hans \u00ed <em>Sl\u00e9ttungu III<\/em>.<\/p>\n<p>Lesandi, sem dettur \u00ed hug a\u00f0 fletta textab\u00fatnum St\u00f6\u00f0in \u00e1 Raufarh\u00f6fn upp \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1, mun \u00fe\u00e1 sj\u00e1 Hreini Ragnarssyni eigna\u00f0ur texti Gu\u00f0na Th. J\u00f3hannessonar og N\u00edels \u00c1rna Lund eigna\u00f0ur texti Hreins Ragnarssonar.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>IV.<\/strong> kafli: <strong>Villur<\/strong><\/p>\n<p>Sem fyrr sag\u00f0i er vinna P\u00e1ls Baldvins fyrst og fremst f\u00f3lgin \u00ed \u00fev\u00ed a\u00f0 klippa \u00fat texta eftir a\u00f0ra og l\u00edma saman. Hann gerir enga tilraun til a\u00f0 meta \u00feessa texta og tre\u00f0ur stundum inn eigin villum \u00ed \u00feessari \u00farklippur.<\/p>\n<p>\u00deess vegna hefst klausan Elli\u00f0i ferst (bls. 1003) \u00feannig: \u201e\u00deann 10. febr\u00faar var togari Tryggva \u00d3feigssonar, Elli\u00f0i, um \u00fea\u00f0 bil 15 sj\u00f3m\u00edlur &#8230;\u201c\u00a0 \u00deetta hr\u00e6\u00f0ilega slys, \u00feegar togarinn Elli\u00f0i f\u00f3rst, var\u00f0 \u00ed aftakave\u00f0ri \u00ed febr\u00faar 1962 og f\u00f3rust tveir skipverja. B\u00e6jar\u00fatger\u00f0 Siglufjar\u00f0ar \u00e1tti\u00a0 Elli\u00f0a (og Hafli\u00f0a), togara fr\u00e1 Siglufir\u00f0i. Tryggvi \u00d3feigsson var alls ekki eigandi Elli\u00f0a heldur \u00e1tti Tryggvi togarann J\u00fap\u00edter sem bjarga\u00f0i skipverjum af Elli\u00f0a.\u00a0 (\u00cd TILV\u00cdSANASKR\u00c1 vantar einhverja heimild \u00fev\u00ed P\u00e1ll hefur klippt saman heimild \u00far dagbla\u00f0inu<em> V\u00edsi<\/em> og einhverja a\u00f0ra heimild. \u00deetta meinta eignarhald Tryggva \u00d3feigssonar \u00e1 Elli\u00f0a er ekki a\u00f0 finna \u00ed<em> V\u00edsis<\/em>-fr\u00e9ttinni.)<\/p>\n<p>\u00cd texta sem heitir Brunnskip \u00e1 l\u00ednuvei\u00f0um, bls. 306, segir af Bendik Mannes \u00e1 Sey\u00f0isfir\u00f0i og f\u00f6r hans til Raufarhafnar sumari\u00f0 1899. Kaflinn er sag\u00f0ur vera \u00far b\u00f3k Kari Shetelig Hovland. 1985, bls. 25-26.\u00a0 M\u00e1 \u00e6tla a\u00f0 P\u00e1ll Baldvin hafi \u00fe\u00fdtt \u00feennan b\u00fat sj\u00e1lfur og hann segist l\u00e1ta tilv\u00edsanir Hovland halda s\u00e9r en breyta n\u00famerum \u00feeirra. \u00cd S\u00edldar\u00e1runum segir:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Eina n\u00f3ttina lag\u00f0i skipi\u00f0 vi\u00f0 verslunarpl\u00e1ssi\u00f0 \u00e1 Raufarh\u00f6fn. \u00cd gr\u00e1rri morgunsk\u00edmunni var bari\u00f0 a\u00f0 dyrum hj\u00e1 kaupmanninum og kom J\u00f3n Einarsson, sonur Einars \u00ed H\u00f6fnum, til dyra. \u00cd g\u00e1ttinni st\u00f3\u00f0 st\u00f3r ma\u00f0ur og fyllti g\u00e6ttina, sl\u00edka kempu h\u00f6f\u00f0u \u00feeir br\u00e6\u00f0ur, J\u00f3n og Sveinn Einarsson, ekki s\u00e9\u00f0.<\/p>\n<div id=\"attachment_1652\" style=\"width: 125px\" class=\"wp-caption alignright\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1652\" class=\" wp-image-1652\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/jon_einarsson.jpg?resize=115%2C233&#038;ssl=1\" alt=\"J\u00f3n Einarsson\" width=\"115\" height=\"233\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/jon_einarsson.jpg?resize=148%2C300&amp;ssl=1 148w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/jon_einarsson.jpg?w=472&amp;ssl=1 472w\" sizes=\"auto, (max-width: 115px) 100vw, 115px\" \/><p id=\"caption-attachment-1652\" class=\"wp-caption-text\">J\u00f3n Einarsson, langafi minn<\/p><\/div>\n<p>\u00deegar \u00e9g s\u00e1 \u00feessa klausu og a\u00f0 Einar Bragi (Sigur\u00f0sson sk\u00e1ld?) var talinn munnleg heimild Hovland, skv. P\u00e1li, var\u00f0 \u00e9g mj\u00f6g undrandi.<\/p>\n<p>\u00cd fyrsta lagi haf\u00f0i \u00e9g heyrt \u00feessa s\u00f6gu \u00e1\u00f0ur, \u00ed \u00f6\u00f0ru lagi er h\u00fan prentu\u00f0 eftir eiginhandriti Einars Baldvins J\u00f3nssonar, sonar J\u00f3ns Einarssonar, \u00ed III. bindi<em> Sl\u00e9ttungu<\/em> (bls. 54-55) og \u00ed \u00feri\u00f0ja lagi var m\u00e9r kunnugt um a\u00f0 sk\u00e1ldi\u00f0 Einar Bragi leig\u00f0i tv\u00f6 sumur hj\u00e1 Sveini Einarssyni og fannst l\u00edklegt a\u00f0 hann hef\u00f0i s\u00f6guna \u00fea\u00f0an. Og Einari Braga var \u00feess vegna fullkunnugt um a\u00f0 J\u00f3n og Sveinn Einarssynir voru synir Einars Baldvins Gu\u00f0mundssonar \u00e1 Hraunum en ekki einhvers Einars \u00ed H\u00f6fnum.<\/p>\n<p>\u00c9g athuga\u00f0i \u00fev\u00ed frumtexann. \u00cd b\u00f3k Hovland segir:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">En natt g\u00e5r skibet inn til denn vesle handelsplassen Raufarh\u00f8fn. I gr\u00e5lysningen banker det p\u00e5 d\u00f8ren hos kj\u00f8bmannen, og Jon Einarsson lukker opp. Der st\u00e5r en stor mann, han fyller hele d\u00f8r\u00e5bningen, de har aldri sett s\u00e5nn kjempe der i huset. <sup>10<\/sup><\/p>\n<p>Tilv\u00edsun Hovland fyrir \u00feessari klausu er E.B. Jonsson. \u00cd heimildaskr\u00e1nni er hann a\u00f0 finna undir Utrykte kilder: \u201eEinar B. J\u00f3nsson, Raufarh\u00f8fn: Handrit. H. Ragnarsson ark.\u201c<\/p>\n<p>\u00dearna hefur einhverjum, l\u00edkast til P\u00e1li Baldvini sj\u00e1lfum, tekist a\u00f0 planta r\u00f6ngum texta inn \u00ed \u00f6rstutta beina \u00fe\u00fddda tilvitnun \u00ed b\u00f3k Hovland, \u00fe.e. \u201esonur Einars \u00ed H\u00f6fnum\u201c. A\u00f0 auki tekst honum a\u00f0 kalla \u00f3prenta\u00f0a heimild munnlega heimild og breyta nafni heimildarmanns!<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>V<\/strong>. kafli: <strong>Ritstuldur<\/strong><\/p>\n<p>Svo sem komi\u00f0 hefur fram \u00ed fj\u00f6lmi\u00f0lum undanfari\u00f0 hefur P\u00e1ll Baldvin veri\u00f0 \u00e1saka\u00f0ur um ritstuld. \u00c1 bls. 751-752 er texti sem ber yfirskriftina Sumart\u00far til \u00cdslands, myndskreytt me\u00f0 kvikn\u00f6ktum manni sem sag\u00f0ur er \u00e1 \u00edslensku fiskiskipi.<\/p>\n<p>\u00cd TILV\u00cdSANASKR\u00c1 segir um heimild fyrir \u00feessum texta: \u201e<em>Sumart\u00far<\/em> http:\/\/www.siglo.is\/frettir\/sagan-um-svaninn-sildveidar-landlega-og-slagsmal-o.fl.-a-siglo-1936. S\u00f3tt 21.7. 2019.\u201c<\/p>\n<p>Textinn sem P\u00e1ll tekur traustataki af vef Siglufjar\u00f0ar heitir <a href=\"http:\/\/www.siglo.is\/is\/frettir\/getAllItems\/9\/sagan-um-svaninn-sildveidar-landlega-og-slagsmal-o.fl.-a-siglo-1936\" target=\"_blank\">SAGAN UM SVANINN! S\u00edldvei\u00f0ar, landlega og slagsm\u00e1l o.fl. \u00e1 Sigl\u00f3 1935<\/a>.\u00a0 \u00cd upphafi textans kemur fram a\u00f0 Edmond B\u00e4ck skrifa\u00f0i \u00feetta ni\u00f0ur eftir fr\u00e1s\u00f6gn f\u00f6\u00f0ur s\u00edns, Johan B\u00e4ck. Raunar kemur \u00fea\u00f0 sama fram \u00e1 mynd af handriti Edmonds \u00e1 vefs\u00ed\u00f0unni.<\/p>\n<p>Fyrir ne\u00f0an fyrirs\u00f6gn \u00e1 vefs\u00ed\u00f0unni er bor\u00f0i \u00fear sem nafn \u00feess sem setti fr\u00e1s\u00f6gnina \u00e1 vefinn <em>siglo.is<\/em> kemur fram, \u00fe.e. J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson. \u00cd lok textans kemur sk\u00fdrt fram a\u00f0 sami ma\u00f0ur, J\u00f3n \u00d3lafur, \u00fe\u00fdddi textann me\u00f0 leyfi skr\u00e1setjara og f\u00e9kk einnig s\u00e9rstakt leyfi til a\u00f0 birta textann og flestar myndir sem hann skreyta \u00e1 vefs\u00ed\u00f0unni. Hvorki J\u00f3ns \u00d3lafs n\u00e9 \u00feeirra fe\u00f0ga Johan og Edmond B\u00e4ck er geti\u00f0 \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 e\u00f0a NAFNASKR\u00c1. Vefsl\u00f3\u00f0ina er hins vegar a\u00f0 finna \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 og \u00ed skr\u00e1 yfir VEFHEIMILDIR, \u00e1n sk\u00fdringar.<\/p>\n<p>J\u00f3ni \u00d3lafi Bj\u00f6rgvinssyni br\u00e1 a\u00f0 sj\u00e1lfs\u00f6g\u00f0u \u00ed br\u00fan \u00feegar hann \u00e1tta\u00f0i sig \u00e1 a\u00f0 textinn \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls sem hann kanna\u00f0ist svo mj\u00f6g vi\u00f0 var hans eigin \u00fe\u00fd\u00f0ing.<sup>11<\/sup> A\u00f0 venju klippir P\u00e1ll svo textann d\u00e1l\u00edti\u00f0 til, \u00e1n \u00feess a\u00f0 geta \u00feess a\u00f0 nokkru.<\/p>\n<p>Af \u00feessum ritstuldi hefur hlotist nokkur rekistefna, sem von er. P\u00e1ll Baldvin sag\u00f0i \u00feetta vera mist\u00f6k vi\u00f0 fr\u00e1gang \u00e1 heimildaskr\u00e1:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">\u00a0&#8230;a\u00f0 heimilda var ekki geti\u00f0 a\u00f0 fullu um \u00fe\u00fd\u00f0ingu og styttingu J\u00f3ns Bj\u00f6rgvinssonar [?] \u00a0\u00e1 tveimur st\u00f6\u00f0um \u00ed b\u00f3kinni: birt var \u00fe\u00fd\u00f0ing hans \u00e1 texta eftir Edmund Back [svo] sem J\u00f3n birti \u00e1 vefnum Siglo.is og einungis v\u00edsa\u00f0 \u00e1 vefsl\u00f3\u00f0 en fylgdi ekki nafn h\u00f6fundar n\u00e9 \u00fe\u00fd\u00f0anda. \u00deetta er mi\u00f0ur og \u00e1afsakanlegt [svo], en n\u00e1kv\u00e6m tilv\u00edsun f\u00f3r framhj\u00e1 m\u00e9r, ritstj\u00f3ra og pr\u00f3farkarlesurum. Bi\u00f0 \u00e9g afs\u00f6kunar \u00e1 \u00feessum mist\u00f6kum \u00fev\u00ed ekkert er fjarri okkur sem unnum riti\u00f0 til prentunar a\u00f0 sleppa svo mikilv\u00e6gum uppl\u00fdsingum. <sup>12<\/sup><\/p>\n<p>Ekki var\u00f0 \u00fea\u00f0 til a\u00f0 r\u00f3a J\u00f3n \u00d3laf a\u00f0 \u00feegar P\u00e1ll Baldvin ba\u00f0 hann fyrst afs\u00f6kunar sendi hann honum fyrir mist\u00f6k br\u00e9fadr\u00e6su \u00ed t\u00f6lvup\u00f3sti sem reyndist vera innanh\u00fasp\u00f3stur Forlagsmanna um \u00feetta m\u00e1l. \u00dear var fari\u00f0 var h\u00e1\u00f0uglegum or\u00f0um um J\u00f3n \u00d3laf.<sup>13<\/sup><\/p>\n<p>P\u00e1ll Baldvin hefur \u00ed samt\u00f6lum vi\u00f0 fj\u00f6lmi\u00f0la l\u00edti\u00f0 vilja\u00f0 tj\u00e1 sig um ritstuldinn nema hamra\u00f0 \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 hann hafi ekki veri\u00f0 me\u00f0 vilja framinn og vonandi s\u00e9 \u00feetta eina d\u00e6mi\u00f0 um mist\u00f6k \u00ed skr\u00e1ningu. <sup>14<\/sup><\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er \u00fe\u00e1 \u00f3neitanlega merkilegt a\u00f0 P\u00e1ll Baldvin s\u00e6kir \u00e1 \u00f6\u00f0rum sta\u00f0 purkunarlaust \u00ed smi\u00f0ju J\u00f3ns \u00d3lafs Bj\u00f6rgvinssonar \u00e1n \u00feess a\u00f0 geta hans a\u00f0 nokkru. \u00deetta er textab\u00faturinn \u00dar s\u00e6nsku j\u00f3labla\u00f0i \u00e1 bls. 839. \u00cd TILV\u00cdSANASKR\u00c1 er einfaldlega ekki vitna\u00f0 til neinnar heimildar. \u00cd skr\u00e1 yfir VEFHEIMILDIR er ekki vitna\u00f0 \u00ed sl\u00f3\u00f0 \u00e1 texta J\u00f3ns \u00d3lafs. En textar P\u00e1ls og J\u00f3ns \u00d3lafs eru svo sl\u00e1andi l\u00edkir, raunar alveg eins a\u00f0 st\u00f3rum hluta, a\u00f0 \u00fea\u00f0 leikur enginn vafi \u00e1 \u00fev\u00ed hva\u00f0an efni\u00f0 er upprunni\u00f0. J\u00f3labla\u00f0i\u00f0 sem um r\u00e6\u00f0ir,<em> Vi<\/em>, er ekki a\u00f0 finna \u00ed PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR \u00ed S\u00edldar\u00e1runum (en t\u00edmarit eru skr\u00e1\u00f0 \u00fear) svo hafi P\u00e1ll ekki stoli\u00f0 or\u00f0r\u00e9tt hluta af stuttum \u00fe\u00fdddum texta J\u00f3ns \u00d3lafs Bj\u00f6rgvinssonar a\u00f0 mestu og umskrifa\u00f0 \u00f6rl\u00edti\u00f0 brot af upphafi klausu J\u00f3ns \u00d3lafs hefur s\u00e6nski textinn \u00far <em>Vi<\/em>\u00a0 og \u00fe\u00fd\u00f0ingin me\u00f0 v\u00e6ntanlega falli\u00f0 P\u00e1li \u00ed skaut af himnum ofan!<\/p>\n<p>Um \u00feennan ritstuld hefur P\u00e1ll Baldvin \u00feaga\u00f0 \u00feunnu hlj\u00f3\u00f0i \u00fe\u00f3tt J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson hafi reynt a\u00f0 rukka hann um sv\u00f6r fr\u00e1 \u00fev\u00ed fyrri ritstuldurinn uppg\u00f6tva\u00f0ist.<\/p>\n<p>Grein J\u00f3ns \u00d3lafs Bj\u00f6rgvinssonar, \u00fea\u00f0an sem P\u00e1ll Baldvin s\u00e6kir efni\u00f0, er a\u00f0 finna \u00e1 vefnum <em>Siglo.is<\/em> og heitir \u00fear <a href=\"http:\/\/www.siglo.is\/is\/frettir\/getAllItems\/9\/sillstulkor-i-siglufjord-saensk-myndasyrpa-fra-1945\" target=\"_blank\">SILLSTULKOR I SIGLUFJORD \/ S\u00e6nsk myndasyrpa fr\u00e1 1945<\/a>.<\/p>\n<p>\u00cd lok greinarinnar segir: \u00cdslenskur texti og \u00fe\u00fd\u00f0ing: J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson S\u00e6nskur texti: VI vikubla\u00f0 Nr: 50, 1945<strong>\u00a0<\/strong> Lj\u00f3smyndir: J\u00f6ran Forsslund. \u00cd mi\u00f0ri greininni segir J\u00f3n \u00d3lafur \u00fe\u00f3: \u201e\u00dea\u00f0 er ekki teki\u00f0 fram hver var bla\u00f0ama\u00f0ur e\u00f0a lj\u00f3smyndari, en l\u00edklega heitir lj\u00f3smyndarinn J\u00f6ran Forsslund.\u201c<\/p>\n<p>S\u00ed\u00f0ar f\u00e9kk J\u00f3n \u00d3lafur sk\u00f6nnu\u00f0 eint\u00f6k af \u00feessum myndum fr\u00e1 \u00fatgefanda, sem og aukamyndir sem teknar voru \u00ed \u00feessum lei\u00f0angri<em> Vi<\/em>\u00a0 til Siglufjar\u00f0ar sumari\u00f0 1945 en ekki nota\u00f0ar \u00ed bla\u00f0inu. Vi\u00f0 n\u00e1nari athugun J\u00f3ns \u00d3lafs kom svo \u00ed lj\u00f3s a\u00f0 alls ekki var tryggt a\u00f0 J\u00f6ran Forsslund hef\u00f0i teki\u00f0 \u00feessar myndir. Undir \u00feetta taka fleiri. <sup>15<\/sup><\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er t\u00e6past tilviljun a\u00f0 P\u00e1ll Baldvin birtir nokkrar myndir \u00far s\u00f6mu syrpu og J\u00f3n \u00d3lafur birti \u00far <i>Vi<\/i>\u00a0 1945, h\u00e9r og \u00fear \u00ed b\u00f3kinni. \u00de\u00e6r myndir \u00ed S\u00edldar\u00e1runum l\u00e9t P\u00e1ll kaupa af Sj\u00f6berg Bildbyr\u00e5, s\u00e6nsku myndas\u00f6lusafni sem haf\u00f0i keypt upp lagerinn hj\u00e1 Company Saxon &amp; Lindstr\u00f6m fyrir nokkrum \u00e1ratugum, \u00fear \u00e1 me\u00f0al \u00feessar myndir. Akk\u00farat \u00feessar myndir og fleiri \u00far sama myndas\u00f6lusafni eru allar eigna\u00f0ar J\u00f6ran Forsslund e\u00f0a J\u00f6ran Forslund \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls. \u00de\u00e6r eru hins vegar alveg \u00f3merktar \u00ed safni Sj\u00f6berg Bildbyr\u00e5, b\u00e6\u00f0i frumeint\u00f6k og eint\u00f6k \u00e1 vef. (<a href=\"https:\/\/www.sjobergbildbyra.se\/fotoweb\/archives\/5000-Alla-bilder\/?q=Island%20fiske\" target=\"_blank\">H\u00e9r m\u00e1 sj\u00e1 \u00feessar gullfallegu myndir<\/a>, \u00e1samt fleirum, \u00ed safni Sj\u00f6berg Bildbyr\u00e5.)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>VI.<\/strong> kafli<strong>: Me\u00f0fer\u00f0 mynda<\/strong><\/p>\n<div id=\"attachment_1653\" style=\"width: 550px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1653\" class=\"wp-image-1653 size-large\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?resize=540%2C365&#038;ssl=1\" alt=\"Raufarh\u00f6n\" width=\"540\" height=\"365\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?resize=1024%2C693&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?resize=300%2C203&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?resize=768%2C520&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?w=1490&amp;ssl=1 1490w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/kort_af_raufarhofn.jpg?w=1080&amp;ssl=1 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><p id=\"caption-attachment-1653\" class=\"wp-caption-text\">P\u00f3stkort af B\u00fa\u00f0inni \u00e1 Raufarh\u00f6fn sem Einar Baldvin J\u00f3nsson og H\u00f3lmfr\u00ed\u00f0ur \u00c1rnad\u00f3ttir (afi minn og amma) l\u00e9tu gera. \u00c1 myndinni s\u00e9st einnig \u00d3skarsbragginn og fleira.<\/p><\/div>\n<p>\u00dea\u00f0 gladdi mig mj\u00f6g a\u00f0 sj\u00e1 merkilega mynd fr\u00e1 Raufarh\u00f6fn, \u00e1 bls. 693, sem \u00e9g haf\u00f0i aldrei s\u00e9\u00f0 \u00e1\u00f0ur. A\u00f0 v\u00edsu er ekki stafur um Raufarh\u00f6fn \u00e1 \u00feessari opnu n\u00e9 \u00e1 s\u00ed\u00f0unum \u00ed kring en \u00fea\u00f0 einkennir myndanotkun P\u00e1ls \u00ed b\u00f3kinni a\u00f0 lj\u00f3smyndir tengjast ekkert endilega texta.<\/p>\n<p>P\u00e1ll v\u00edsar \u00ed r\u00e9tta heimild fyrir \u00fev\u00ed hva\u00f0an myndin er fengin \u00ed MYNDASKR\u00c1 en l\u00e6tur \u00feess \u00fe\u00f3 ekki geti\u00f0 a\u00f0 \u00feetta er eftirtaka, \u00fe.e.a.s. mynd af mynd, \u00e6ttu\u00f0 \u00far filmusafni Einars Vilhj\u00e1lmssonar \u00e1 Lj\u00f3smyndasafni Austurlands. (D\u00e6mi eru \u00fe\u00f3 um a\u00f0 \u00feess s\u00e9 geti\u00f0 \u00ed MYNDASKR\u00c1 \u00feegar mynd er eftirtaka, t.d. lj\u00f3mandi falleg mynd af langalangafa m\u00ednum nr. 169 og mynd 288 \u00far Lj\u00f3smyndasafni Austurlands.) Af \u00fev\u00ed a\u00f0 myndin er eftirtaka er ekki bara lj\u00f3smyndari \u00f3\u00feekktur heldur einnig uppruni myndarinnar.<\/p>\n<p>Enginn er skr\u00e1\u00f0ur fyrir mj\u00f6g l\u00f6ngum myndatexta vi\u00f0 Raufarhafnarmyndina en \u00ed \u00feeim texta er villa: B\u00fa\u00f0in er \u00fear s\u00f6g\u00f0 heita Gamla b\u00fa\u00f0in. \u00c9g veit ekki hva\u00f0an s\u00fa villa er komin \u00fev\u00ed \u00e9g er me\u00f0 afrit af upphaflegri inn\u00e1merkingu h\u00fasanna \u00e1 myndinni, sem P\u00e1li var send, og \u00fear er B\u00fa\u00f0in merkt s\u00ednu r\u00e9tta nafni sem og Br\u00e6\u00f0urnir Einarsson (verslunin og \u00f6nnur starfsemi \u00ed B\u00fa\u00f0inni h\u00e9t Verzlunin Br\u00e6\u00f0urnir Einarsson). \u00cd myndatexta segir a\u00f0 myndin s\u00e9 l\u00edklega tekin 1930 e\u00f0a 31. \u00dea\u00f0 er ekki \u00f3l\u00edklegt en ekki er v\u00edsa\u00f0 \u00ed heimild fyrir \u00fev\u00ed.<\/p>\n<p>\u00c1 n\u00e6stu opnu, bls. 695, eru myndir sem fanga athyglina: St\u00falkur \u00ed kojum og N\u00f3tab\u00e1tur og flugv\u00e9l. \u00cd MYNDASKR\u00c1 segir: \u201e<em>St\u00falkur<\/em>, lj\u00f3sm. \u00f3kunnur. Hreinn Ragnarsson: 2007. 2. b., bls. 75.\u201c<\/p>\n<p>(\u00dea\u00f0 er illm\u00f6gulegt a\u00f0 sj\u00e1 a\u00f0 myndirnar tengist textanum Finnskur floti, \u00e1 s\u00f6mu s\u00ed\u00f0u, en \u00fea\u00f0 gera \u00fe\u00e6r. Heimildin fyrir Finnskur floti er s\u00f6g\u00f0 <em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em> 18. \u00e1rg., 150. tbl., bls. 3, \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1.)<\/p>\n<p>Myndirnar \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands, sem \u00e6tla m\u00e1 a\u00f0 P\u00e1ll s\u00e9 a\u00f0 v\u00edsa \u00ed undir nafni Hreins Ragnarssonar, eru \u00fear inni \u00ed mj\u00f6g l\u00f6ngum kafla sem Steinar J. L\u00fa\u00f0v\u00edksson skrifa\u00f0i, og heitir S\u00edldar\u00fatvegur \u00e1 20. \u00f6ld (bls. 2-164). \u00c1 bls. 75 \u00ed grein Steinars eru 3 myndir \u00e1samt sk\u00fdringum og hefur P\u00e1ll l\u00e1ti\u00f0 lj\u00f3smynda tv\u00e6r \u00feeirra til a\u00f0 setja \u00ed b\u00f3kina s\u00edna. Ef P\u00e1ll hef\u00f0i einnig lagt \u00e1 sig a\u00f0 fletta upp \u00ed LJ\u00d3SMYNDASKR\u00c1 \u00ed 3. bindi af Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands hef\u00f0i hann s\u00e9\u00f0 a\u00f0 myndirnar eru \u00far b\u00f3kinni <em>Hopeaparvien Per\u00e4ss\u00e4 Islannin Vesill\u00e4<\/em>, eftir Helge Heikkinen, \u00fatg. 1981. Nokkurra m\u00edn\u00fatna Google leit lei\u00f0ir \u00ed lj\u00f3s a\u00f0 Helge Heikkinen t\u00f3k \u00feessar myndir sj\u00e1lfur.<sup>16<\/sup> Steinar J. L\u00fa\u00f0v\u00edksson er svo ekki skr\u00e1\u00f0ur fyrir \u00feessum kafla s\u00ednum, \u00ed PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls Baldvins.<\/p>\n<p>Fleiri villur m\u00e1 nefna \u00ed myndatextum sem P\u00e1ll hefur m\u00f6gulega sami\u00f0 sj\u00e1lfur en \u00fe\u00e1 um Raufarhafnarmyndina. T.d. er stutt klausa \u00e1 bls. 777\u00a0 um heims\u00f3kn danska r\u00edkisarfans og konu hans til Siglufjar\u00f0ar \u00e1ri\u00f0 1938, mynd af \u00feeim hj\u00f3num \u00e1 bryggjunni og myndatextinn fylgir \u00ed klausunni. \u00dear segir m.a.: \u201eFj\u00e6r er s\u00edldars\u00f6ltunarst\u00f6\u00f0 \u00d3skars Halld\u00f3rssonar en n\u00e6r er Hr\u00edmnir, Hr\u00edmnisplan.\u201c Kunnugir segja m\u00e9r a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 af og fr\u00e1 a\u00f0 sj\u00e1 megi S\u00f6ltunarst\u00f6\u00f0ina Hr\u00edmni og Hr\u00edmnisplan \u00e1 \u00feessari mynd.<sup>19<\/sup><\/p>\n<p>Enn eitt d\u00e6mi\u00f0 er mynd nr. 4 \u00e1 s\u00ed\u00f0u 943, en h\u00fan er s\u00f6g\u00f0 s\u00fdna Gu\u00f0mund skipstj\u00f3ra [J\u00f6rundsson] \u00ed br\u00fanni \u00e1 togara s\u00ednum, J\u00f6rundi. Sama mynd er \u00ed <em>Morgunbla\u00f0inu<\/em> sem textinn \u00cd r\u00f3\u00f0ri \u00e1 J\u00f6rundi er klipptur \u00far (44. \u00e1rg., 158 tbl., bls. 10) en \u00fear er myndatextinn \u201eVi\u00f0 st\u00fdri\u00f0. \u00c1 s\u00edld er ekki alltaf t\u00edmi til a\u00f0 raka sig.\u201c Tv\u00e6r a\u00f0rar myndir af Gu\u00f0mundi skipstj\u00f3ra eru b\u00e6\u00f0i \u00ed <em>Morgunbla\u00f0inu<\/em> og b\u00f3k P\u00e1ls og ver\u00f0ur a\u00f0 segjast a\u00f0 st\u00fdrima\u00f0urinn l\u00edkist honum ekki hi\u00f0 minnsta. J\u00f6rundur Gu\u00f0mundsson, sonur hins fr\u00e6ga aflak\u00f3ngs Gu\u00f0mundar skipstj\u00f3ra, sta\u00f0festi a\u00f0 \u00feessi mynd s\u00e9 alls ekki af f\u00f6\u00f0ur s\u00ednum, \u00ed s\u00edmtali vi\u00f0 mig \u00feann 21. jan\u00faar 2020.<\/p>\n<p>Myndatexti \u00e1 bls. 939 er kolrangur. Myndin s\u00fdnir brimi\u00f0 ganga yfir b\u00e1ta \u00ed Akranesh\u00f6fn og birtist fyrir ofan a\u00f0alfyrirs\u00f6gnina 1957 \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls. \u00cd myndatexta segir fr\u00e1 sl\u00e6mri ve\u00f0ursp\u00e1 \u00ed jan\u00faar \u00fea\u00f0 \u00e1r sem hafi or\u00f0i\u00f0 til \u00feess a\u00f0 Akranesb\u00e1tar hafi siglt til Reykjav\u00edkur. Myndin s\u00fdni hins vegar \u201esj\u00f3a sem gengu yfir h\u00f6fnina \u00e1 Akranesi fyrr um veturinn &#8230;\u201c og hafi \u00feurft a\u00f0 vakta hvern b\u00e1t \u00ed h\u00f6fninni og keyra v\u00e9lar me\u00f0an \u00e1 ve\u00f0urofsanum st\u00f3\u00f0. \u00cd MYNDASKR\u00c1 segir a\u00f0 myndin s\u00e9 tekin af \u00c1rna B\u00f6\u00f0varssyni, L\u00cd, Mbl1-1181.<\/p>\n<p>Lj\u00f3smynd \u00c1rna B\u00f6\u00f0varsson fylgdi <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1307176\" target=\"_blank\">fr\u00e9tt \u00ed <em>Morgunbla\u00f0inu<\/em> 2. n\u00f3v. 1956<\/a>, um mikinn ve\u00f0urofsa \u00e1 Akranesi \u00e1 fyrsta vetrardag [27. okt\u00f3ber] 1956 \u00dear er myndatextinn svona:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">\u00deessi lj\u00f3smynd er af Akranesi, tekin \u00fear morguninn sem allur \u00feorri Akranesb\u00e1ta var\u00f0 a\u00f0 fara \u00fat \u00far h\u00f6fninni til Reykjav\u00edkur, \u00fear e\u00f0 skipin voru talin \u00ed mikilli h\u00e6ttu vi\u00f0 hafnargar\u00f0inn vegna hins \u00e6gilega brims sem var \u00feennan morgun. Myndin s\u00fdnir eina \u00f6lduna skella \u00e1 gar\u00f0inn, og \u00fea\u00f0 er marks um hve h\u00e1 h\u00fan er, hve lj\u00f3sastaurinn fremst til h\u00e6gri vir\u00f0ist l\u00e1r \u00ed lofti.<\/p>\n<p>\u00cd \u00feessu d\u00e6mi b\u00fdr P\u00e1ll Baldvin sem sagt til allt a\u00f0ra s\u00f6gu \u00ed s\u00ednum myndatexta en er \u00ed heimildinni \u00fear sem myndin birtist.<\/p>\n<p>Sem \u00e1\u00f0ur sag\u00f0i eru myndir oft \u00ed engum tengslum vi\u00f0 texta. \u00dea\u00f0 er eins og liti\u00f0 hafi veri\u00f0 yfir textablokkina og hugsa\u00f0 sem svo: H\u00e9r vantar mynd. Og svo er bara einhver mynd tekin og henni klastra\u00f0 einhvers sta\u00f0ar \u00ed opnuna.<\/p>\n<p>\u00d3smekklegasta d\u00e6mi\u00f0 um svona vinnubr\u00f6g\u00f0 er \u00e1 bls. 1031. S\u00ed\u00f0una \u00feekur n\u00e6stum l\u00f6ng \u00farklippa \u00far <em>Morgunbla\u00f0inu<\/em> \u00fear sem klipptur textinn fjallar um a\u00f0 v\u00e9lb\u00e1turinn Leifur Eir\u00edksson hafi farist kv\u00f6ldi\u00f0 \u00e1\u00f0ur, \u00fe.e. 30. \u00e1g\u00fast 1963. Einn sj\u00f3ma\u00f0ur f\u00f3rst. Inn \u00ed \u00feennan texta er klesst lj\u00f3smynd af glugga \u00ed afgrei\u00f0slu T\u00edmans \u00ed Bankastr\u00e6ti og myndatextinn fjallar um prentaraverkfall \u00ed n\u00f3vember 1963!<\/p>\n<p>\u00c1 bls. 172 \u00ed S\u00edldar\u00e1runum er mynd af b\u00e1t a\u00f0 draga reknet (drifnet). Tilv\u00edsun \u00ed MYNDASKR\u00c1 er svona, stafr\u00e9tt: \u201eDrifnet. Hreinn Ragnarsson. 2007, bls. 245.2.b.Gu\u00f0ni \u00deorsteinsson.\u201c<\/p>\n<p>\u00cd 2. bindi af Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands er kafli eftir Jakob Jakobsson sem heitir Vei\u00f0arf\u00e6ri og vei\u00f0it\u00e6kni (bls. 242-278.) \u00c1 s\u00ed\u00f0u 245 \u00ed \u00feeim kafla eru 2 myndir af reknetum: \u00d6nnur s\u00fdnir reknet me\u00f0 kapalinn yfir netunum, hin s\u00fdnir reknet me\u00f0 kapalinn undir netunum. \u00cd LJ\u00d3SMYNDASKR\u00c1 \u00ed 3. bindi \u00feessa verks segir a\u00f0 myndirnar s\u00e9u teknar \u00far ritinu <em>Vei\u00f0arf\u00e6ri og vei\u00f0ara\u00f0fer\u00f0ir<\/em> eftir Gu\u00f0na \u00deorsteinsson, Reykjav\u00edk.<\/p>\n<p>Myndin \u00e1 bls. 172 \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls Baldvins er alls ekki myndin sem er \u00e1 bls. 245 \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands. H\u00fan er ekki einu sinni l\u00edk \u00feeirri mynd! Og hver er \u00feessi Gu\u00f0ni \u00deorsteinsson sem tro\u00f0i\u00f0 er aftast \u00ed \u00f3pr\u00f3farkalesnu tilv\u00edsunina \u00ed MYNDASKR\u00c1? Einhver teiknari sem teikna\u00f0i mynd af skipi og haf\u00f0i s\u00ed\u00f0an b\u00e1\u00f0ar myndirnar \u00far Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands til hli\u00f0sj\u00f3nar til a\u00f0 geta sett \u00fe\u00e6r saman \u00ed eitt net sem skipi\u00f0 dregur? E\u00f0a upphaflegur teiknari myndanna tveggja af mismunandi reknetum, sem myndin \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls l\u00edkist ekki baun? \u00deetta er \u00fe\u00e1 eina d\u00e6mi\u00f0 sem \u00e9g finn um a\u00f0 P\u00e1ll hafi nennt a\u00f0 sko\u00f0a frumheimild, \u00fe.e. heimildir sem Silfur hafsins-Gull \u00cdslands v\u00edsar \u00ed. Og til l\u00edtils er sko\u00f0a\u00f0 \u00fev\u00ed myndin \u00ed S\u00edldar\u00e1runum er ekki myndin \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands, sem \u00e1\u00f0ur sag\u00f0i. (Jakob Jakobsson, h\u00f6fundur kaflans,\u00a0 f\u00e6r hvorki pl\u00e1ss \u00ed NAFNASKR\u00c1 n\u00e9 PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM \u00fat \u00e1 \u00feennan kafla sinn \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands sem P\u00e1ll Baldvin v\u00edsar \u00ed.)<\/p>\n<p>Fleiri d\u00e6mi um l\u00edklega rangfe\u00f0run mynda, \u00f3fe\u00f0run mynda, ruglandi \u00ed myndatexta, smekkleysi \u00ed myndskreytingu og rugli \u00ed MYNDASKR\u00c1 m\u00e6tti t\u00edna til. \u00c9g nefni \u00fe\u00f3 a\u00f0eins eitt d\u00e6mi enn.<\/p>\n<p>Um hina fr\u00e6gu og f\u00f6gru k\u00e1pumyndar S\u00edldar\u00e1ranna segir:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">Fors\u00ed\u00f0umynd: <em>Erla Nanna J\u00f3hannesd\u00f3ttir \u00ed kaffihl\u00e9i \u00e1 Siglufir\u00f0i <\/em>1950.<br \/>\nHans Malmberg. Billedarkivet. Stokkh\u00f3lmi.<\/p>\n<p>Hans Malmberg t\u00f3k vissulega myndina. En h\u00fan getur ekki veri\u00f0 fengin \u00far Billedarkivet Stokkh\u00f3lmi af \u00fev\u00ed \u00fea\u00f0 er ekki til (fyrir utan \u00fea\u00f0 a\u00f0 s\u00e6nskt safn h\u00e9ti varla d\u00f6nsku nafni). Norr\u00e6na safni\u00f0 \u00ed Stokkh\u00f3lmi \u00e1 \u00feessa mynd og l\u00edklega hefur P\u00e1ll Baldvin (sem er myndaritstj\u00f3ri S\u00edldar\u00e1ranna) ruglast \u00e1 bildarkiv <a href=\"https:\/\/digitaltmuseum.se\/owners\/S-NM\">Nordiska museet<\/a> \u00ed Stokkh\u00f3lmi, \u00fe.e. \u00feeim stafr\u00e6na hluta Norr\u00e6na safnsins sem birtist \u00e1 <em>digitalmuseum.se<\/em>. <a href=\"https:\/\/digitaltmuseum.se\/011013844714\/flicka-tar-matpaus-bland-silltunnor-vid-sillrenseri-i-siglufjord-pa-islan\" target=\"_blank\">Myndina m\u00e1 sj\u00e1 h\u00e9r<\/a>. A\u00f0 auki m\u00e1 b\u00e6ta vi\u00f0 a\u00f0 hafi myndin veri\u00f0 tekin \u00e1ri\u00f0 1950 \u00fe\u00e1 hefur Erla Nanna einungis veri\u00f0 6 \u00e1ra g\u00f6mul! Sj\u00e1lf segist h\u00fan muna eftir einhverjum lj\u00f3smyndara \u00feegar h\u00fan var 13 \u00e1ra og a\u00f0 myndin s\u00e9 tekin 1957.<sup>18<\/sup><\/p>\n<p><strong>VII.\u00a0<\/strong>kafli<strong>: Skr\u00e1r<\/strong><\/p>\n<p>Svo byrja\u00f0 s\u00e9 \u00e1 j\u00e1kv\u00e6\u00f0um n\u00f3tum skal teki\u00f0 fram a\u00f0 NAFNASKR\u00c1 er a\u00f0 mestu leyti r\u00e9tt, mi\u00f0a\u00f0 vi\u00f0 m\u00edna stikkprufusko\u00f0un. \u00de\u00f3 m\u00e1 spyrja sig hvers vegna a\u00f0eins h\u00e1setinn J\u00f3hann \u00deorsteinsson sem haft er eftir \u00ed \u00farklippu P\u00e1ls um \u00feegar v\u00e9lb\u00e1turinn Leifur Eir\u00edksson f\u00f3rst (bls. 1031 \u00ed b\u00f3k P\u00e1ls, klippt saman \u00far <i>Morgunbla\u00f0inu<\/i>\u00a0 31. \u00e1g\u00fast 1963, bls. 1 og <em>Morgunbla\u00f0inu<\/em> 13. september 1963, bls. 10) ratar \u00ed NAFNASKR\u00c1.\u00a0 \u00dea\u00f0 gerir ekki skipstj\u00f3rinn \u00e1 Sigurgeir Bergmann, Helgi A\u00f0algeirsson, sem bjarga\u00f0i m\u00f6rgum skipverjum, er r\u00e6tt vi\u00f0 \u00ed fyrri heimildinni og ratar \u00ed megintexta S\u00edldar\u00e1ranna. \u00c9g reikna me\u00f0 a\u00f0 fleiri svona gloppur s\u00e9u \u00ed NAFNASKR\u00c1\u00a0 s\u00e9 grannt sko\u00f0a\u00f0.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"attachment_1685\" style=\"width: 550px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1685\" class=\"wp-image-1685 size-large\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?resize=540%2C349&#038;ssl=1\" alt=\"Ein af elstu myndunum sem til eru af B\u00fa\u00f0inni \u00e1 Raufarh\u00f6fn. Sveinn Einarsson og kona hans, Gu\u00f0r\u00fan Gu\u00f0johnsen standa fyrir utan. Konan \u00ed b\u00edslaginu er l\u00edklega P\u00e1l\u00edna Laxdal Einarsson, langamma m\u00edn.\" width=\"540\" height=\"349\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?resize=1024%2C662&amp;ssl=1 1024w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?resize=300%2C194&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?resize=768%2C496&amp;ssl=1 768w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?w=1665&amp;ssl=1 1665w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/budin.jpg?w=1080&amp;ssl=1 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 540px) 100vw, 540px\" \/><p id=\"caption-attachment-1685\" class=\"wp-caption-text\">Ein af elstu myndunum sem til eru af B\u00fa\u00f0inni \u00e1 Raufarh\u00f6fn. Sveinn Einarsson og kona hans, Gu\u00f0r\u00fan Gu\u00f0johnsen standa fyrir utan. Konan \u00ed b\u00edslaginu er l\u00edklega P\u00e1l\u00edna Hildur J\u00f3nsd\u00f3ttir Laxdal Einarsson, langamma m\u00edn.<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>TILV\u00cdSANASKR\u00c1 og PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR<\/p>\n<p>Svo sem \u00e1\u00f0ur hefur komi\u00f0 fram er margt bogi\u00f0 vi\u00f0 tilv\u00edsanaskr\u00e1ningu. Ber \u00fear au\u00f0vita\u00f0 h\u00e6st a\u00f0 \u00e6vinlega er v\u00edsa\u00f0 \u00ed ritstj\u00f3ra safnrita sem h\u00f6fund og \u00fe\u00f3tt hinn raunverulegi h\u00f6fundur textans rati kannski \u00ed NAFNASKR\u00c1 og kannski ekki, rati kannski \u00ed PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR me\u00f0 kaflaheiti \u00ed safnritinu en \u00e1n bla\u00f0s\u00ed\u00f0utals (e\u00f0a kannski ekki) a\u00f0 \u00fe\u00e1 er ekki vinnandi vegur a\u00f0 vita hver skrifa\u00f0i textann sem v\u00edsa\u00f0 er \u00ed nema hafa safnriti\u00f0 vi\u00f0 h\u00f6ndina.<\/p>\n<p>M\u00e6tti nefna enn eitt d\u00e6mi\u00f0, tilv\u00edsun vi\u00f0 textann \u00c1r eftir \u00e1r, \u00e1 bls. 86, \u00fear sem m.a. er v\u00edsa\u00f0 \u00ed: \u201eKari Shetelig. 1980, bls. 12-13. Hreinn Ragnarsson. 2007, bls. 29-31. &#8230;\u201c \u00dea\u00f0 er auglj\u00f3st a\u00f0 s\u00ed\u00f0ari tilv\u00edsun er \u00ed Silfur hafsins-Gull \u00cdslands en \u00ed hva\u00f0a bindi? Og eftir hvern er textinn?<\/p>\n<p>Me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 sko\u00f0a efni\u00f0 getur lesandi grafi\u00f0 upp a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fearna er v\u00edsa\u00f0 \u00ed III. kafla 1. bindis Silfurs hafsins-Gulls \u00cdslands og a\u00f0 Hreinn Ragnarsson er raunar h\u00f6fundur \u00feess kafla en \u00ed f\u00e9lagi vi\u00f0 Steinar J. L\u00fa\u00f0v\u00edksson. Steinars er ekki geti\u00f0 sem h\u00f6fundar neins kafla \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands \u00ed PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM eins og \u00e1\u00f0ur hefur veri\u00f0 nefnt.<\/p>\n<p>S\u00e1 sem \u00e6tlar a\u00f0 finna b\u00f3k Kari Shetelig \u00ed PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM m\u00e1 leita lengi \u00fev\u00ed \u00feetta eru forn\u00f6fn h\u00f6fundar og b\u00e6kur hennar eru skr\u00e1\u00f0ar undir Hovland, Kari Shetelig.<\/p>\n<p>Sumir \u00fe\u00fd\u00f0endur eru hunsa\u00f0ir algerlega, t.d. J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson (eins og \u00e1\u00f0ur hefur komi\u00f0 fram) en a\u00f0rir ekki, t.d. Sm\u00e1ri Geirsson og Bjarni \u00de\u00f3r\u00f0arson. N\u00e6stum alls sta\u00f0ar \u00fear sem b\u00f3k Kari Shetelig Hovland fr\u00e1 1980 (b\u00f3kin heitir <em>Norske seilskuter p\u00e5 Islandsfiske<\/em>) ber \u00e1 g\u00f3ma \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 er b\u00e6tt vi\u00f0: \u201eStu\u00f0st er vi\u00f0 \u00fe\u00fd\u00f0ingu Sm\u00e1ra Geirssonar og Bjarna \u00de\u00f3r\u00f0arsonar sem birtist \u00ed <em>Austurlandi<\/em> en textinn er nokku\u00f0 styttur.\u201c Lesandi er a\u00f0 v\u00edsu engu n\u00e6r um hvar n\u00e1kv\u00e6mlega \u00feessi \u00fe\u00fd\u00f0ing\/\u00fe\u00fd\u00f0ingar er(u) \u00fev\u00ed \u00feeir Sm\u00e1ri og Bjarni eru ekki skr\u00e1\u00f0ir fyrir neinni \u00fe\u00fd\u00f0ingu \u00ed PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM, \u00fear er einungis a\u00f0 finna t\u00edmariti\u00f0 <em>Austurland<\/em> 1.-30. \u00e1rgangur.<\/p>\n<p>Undir PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR \u00ed heimildaskr\u00e1 m\u00e1 finna: \u201eHreinn Ragnarsson. 2010. <em>Ms. Word -skr\u00e1 me\u00f0 s\u00edldarann\u00e1l 1866-1998. Gefin \u00fat \u00ed 10 eint\u00f6kum \u00ed jan\u00faar 2010<\/em>. \u00c1n \u00fatg. Sj\u00e1 http:\/\/www. sild.is\/sildarsagan\/sildarannall-hreins-ragnarssonar\u201c. \u00deetta plagg er ekki prenta\u00f0 heldur fj\u00f6lrita\u00f0 og \u00e6tti \u00fev\u00ed a\u00f0 skr\u00e1 \u00fea\u00f0 undir \u00d3PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR, \u00fe.e.a.s. ef P\u00e1ll Baldvin hefur yfirleitt s\u00e9\u00f0 papp\u00edrseintaki\u00f0. En \u00ed \u00f6llum tilv\u00edsunum til S\u00edldarann\u00e1ls Hreins er v\u00edsa\u00f0 \u00ed vefsl\u00f3\u00f0ina svo kannski \u00e6tti hann betur heima undir VEFHEIMILDIR.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 myndi \u00e6ra \u00f3st\u00f6\u00f0ugan a\u00f0 telja upp allar \u00fe\u00e6r villur sem \u00e9g fann \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 og PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM. B\u00e1\u00f0ar skr\u00e1rnar eru illa pr\u00f3farkalesnar og fj\u00f6ldi stafavilla \u00fear a\u00f0 finna, \u00ed kaupb\u00e6ti vi\u00f0 hinar villurnar. \u00dea\u00f0 er t.d. upp og ofan hvort bindi \u00ed Silfri hafsins-Gulli \u00cdslands e\u00f0a Sl\u00e9ttungu eru skr\u00e1\u00f0 me\u00f0 r\u00f3mverskum e\u00f0a arab\u00edskum t\u00f6lum. \u00c9g nefni enn eitt d\u00e6mi um hyskni e\u00f0a l\u00e9legan pr\u00f3farkalestur \u00ed uppsetningu PRENTA\u00d0RA HEIMILDA: \u201eN\u00edels \u00c1rni Lund. 2016. <em>Sl\u00e9ttunga &#8211; safn til s\u00f6gu Melrakkasl\u00e9ttu<\/em>. <em>1.-3. bindi. Raufarh\u00f6fn<\/em>. Reykjav\u00edk. Skrudda.\u201c Bindin heita: <em>Sl\u00e9ttunga I. Safn til s\u00f6gu Melrakkasl\u00e9ttu. N\u00e1tt\u00fara og mannl\u00edf<\/em>; <em>Sl\u00e9ttunga II. Safn til s\u00f6gu Melrakkasl\u00e9ttu. F\u00f3lk og b\u00fdli<\/em> og <em>Sl\u00e9ttunga III. Safn til s\u00f6gu Melrakkasl\u00e9ttu. Raufarh\u00f6fn<\/em>.<\/p>\n<p>\u00cd heimildaskr\u00e1 yfir \u00d3PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR er a\u00f0 finna fj\u00f6lda heimilda sem \u00e6ttu heima undir VEFHEIMILDIR \u00fev\u00ed \u00fe\u00e6r eru s\u00f3ttar \u00e1 vefsetri\u00f0 <em>Sarpur<\/em> og vefsl\u00f3\u00f0 gefin upp hverju sinni (\u00fe\u00f3tt frumeint\u00f6k s\u00e9u geymd \u00e1 \u00fej\u00f3\u00f0h\u00e1ttadeild \u00dej\u00f3\u00f0minjasafns \u00cdslands).<\/p>\n<p>\u00dear eru og skr\u00e1\u00f0\u00a0 skjalas\u00f6fn \u00fdmis en gleymist a\u00f0 skr\u00e1 Skjalasafn H\u00fasav\u00edkur, \u00fea\u00f0an sem teikning J\u00f3ns J\u00f3nssonar V\u00ed\u00f0is, bls. 550, er s\u00f6g\u00f0 fengin \u00ed MYNDASKR\u00c1. (Raunar er ekkert til sem heitir Skjalasafn H\u00fasav\u00edkur og l\u00edklega er P\u00e1ll a\u00f0 meina H\u00e9ra\u00f0sskjalasafn \u00deingeyinga, breytir \u00fe\u00f3 ekki \u00fev\u00ed a\u00f0 skjalasafni\u00f0 \u00e6tti a\u00f0 skr\u00e1.)<\/p>\n<p>\u00cd \u00d3PRENTU\u00d0UM HEIMILDUM er skr\u00e1\u00f0: \u201eHreinn Ragnarsson, 1980<em>. \u00de\u00e6ttir \u00far s\u00edldars\u00f6gu \u00cdslands 1900-1935<\/em>. \u00cd v\u00f6rslu S\u00edldars\u00f6gusj\u00f3\u00f0s.\u201c S\u00edldars\u00f6gusj\u00f3\u00f0ur er skr\u00e1\u00f0ur \u00ed Fyrirt\u00e6kjaskr\u00e1 til \u00e1rsins 2009 en \u00fe\u00e1 l\u00e9st forst\u00f6\u00f0uma\u00f0ur hans, Gunnar Fl\u00f3venz. Sj\u00f3\u00f0urinn er enn skr\u00e1\u00f0ur til h\u00fasa \u00e1 hinu gamla heimili Gunnars, \u00ed Fyrirt\u00e6kjaskr\u00e1.<\/p>\n<p>Hvernig P\u00e1ll Baldvin gat sko\u00f0a\u00f0 handrit af n\u00e1msritger\u00f0 \u00e1 safni S\u00edldars\u00f6gusj\u00f3\u00f0s, sem ekki hefur starfa\u00f0 fr\u00e1 2009, er m\u00e9r hulin r\u00e1\u00f0g\u00e1ta. \u00deetta er cand.mag. ritger\u00f0 Hreins og skv. s\u00edmtali vi\u00f0 starfsmann Landsb\u00f3kasafns-H\u00e1sk\u00f3lab\u00f3kasafns hefur P\u00e1ll Baldvin ekki sko\u00f0a\u00f0 eintaki\u00f0 \u00fear, ef marka m\u00e1 skr\u00e1ningarbla\u00f0. Hvergi er v\u00edsa\u00f0 \u00ed \u00feessa ritger\u00f0 \u00ed TILV\u00cdSANASKR\u00c1 og satt best a\u00f0 segja held \u00e9g a\u00f0 \u00feetta s\u00e9 upplogin heimild, \u00fe.e. heimild sem ekki hafi veri\u00f0 notu\u00f0 en \u00feykir kannski gera sig vel a\u00f0 hafa hana einhvers sta\u00f0ar \u00ed heimildaskr\u00e1nni.<\/p>\n<p>\u00c9g hef \u00feegar fjalla\u00f0 nokku\u00f0 um MYNDASKR\u00c1 \u00ed umfj\u00f6llun um myndir (sj\u00e1 einnig tilv\u00edsanir \u00ed heimildir vi\u00f0 \u00feennan ritd\u00f3m) og \u00e6tla a\u00f0 l\u00e1ta \u00fea\u00f0 duga, \u00fe\u00f3tt \u00e9g geti tali\u00f0 upp fleiri villur \u00fear.<\/p>\n<p>Hva\u00f0 var\u00f0ar skr\u00e1na VEFHEIMILDIR er einfalt m\u00e1l a\u00f0 d\u00e6ma hana: H\u00fan er a\u00f0 st\u00e6rstum hluta algert rugl! \u00dea\u00f0 er auglj\u00f3st m\u00e1l a\u00f0 P\u00e1ll Baldvin, e\u00f0a ritstj\u00f3rinn hans, hefur\/hafa ekki hugmynd um hvernig v\u00edsa skuli til heimilda \u00e1 Vefnum. (Og raunar birtist \u00feessi vankunn\u00e1tta strax \u00e1 bls. 47 \u00ed megintexta b\u00f3karinnar, \u00fear sem hann segir fr\u00e1 b\u00f3k \u00de\u00f3ru Andreu Nik\u00f3l\u00ednu J\u00f3nsd\u00f3ttur fr\u00e1 1858, <em>N\u00fdrri matrei\u00f0slub\u00f3k \u00e1samt \u00e1v\u00edsun um litun, \u00fevott o.fl.<\/em> og segir: \u201e&#8230; en lesa m\u00e1 b\u00f3k hennar \u00ed stafr\u00e6nu eintaki \u00e1 Leitir.is undir hennar h\u00f6fundarnafni.\u201c Leitir er leitarv\u00e9l b\u00f3kasafna en b\u00f3k \u00de\u00f3ru Andreu liggur frammi \u00e1 vefsetrinu <a href=\"https:\/\/baekur.is\" target=\"_blank\"><i>B\u00e6kur.is<\/i><\/a>\u00a0 og hef\u00f0i veri\u00f0 e\u00f0lilegast a\u00f0 v\u00edsa \u00ed <a href=\"https:\/\/baekur.is\/bok\/000430474\/Ny_matreidslubok_asamt_avisun\" target=\"_blank\">stafr\u00e6na eintaki\u00f0<\/a> \u00fear.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ni\u00f0ursta\u00f0a m\u00edn, eftir a\u00f0 hafa sko\u00f0a\u00f0 \u00f6rl\u00edti\u00f0 brot af S\u00edldar\u00e1runum P\u00e1ls Baldvins Baldvinsonar, er \u00ed stuttu m\u00e1li s\u00fa a\u00f0 h\u00f6rmulega s\u00e9 fari\u00f0 me\u00f0 texta annarra og f\u00e1tt bendi til a\u00f0 hann hafi sj\u00e1lfur skrifa\u00f0 miki\u00f0 meira en myndatexta, inngang a\u00f0 \u00farklipptum greinum og st\u00f6ku \u00fe\u00fd\u00f0ingu. Finna m\u00e1 fj\u00f6lda villa \u00ed \u00f6llu \u00feessu efni \u00fe\u00f3tt einungis hafi veri\u00f0 teknar nokkrar stikkprufur. Reynt er a\u00f0 gefa b\u00f3kinni fr\u00e6\u00f0ilegt yfirbrag\u00f0 me\u00f0 \u00edtarlegum skr\u00e1m \u00ed lokin. \u00dev\u00ed mi\u00f0ur eru \u00feessar sk\u00e1r \u00fatb\u00eda\u00f0ar \u00ed \u00a0villum.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Heimildir<\/strong><\/p>\n<p>1 P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. Saga Akraness eitt [ritd\u00f3mur]. <em>Fr\u00e9ttat\u00edminn<\/em>, 2. \u00e1rg. 27. tbl., bls. 30. <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">https:\/\/timarit.is\/issue\/361687<\/a><\/p>\n<p>2 Jakob Bjarnar. Hvarf inn\u00ed gr\u00faski\u00f0 og \u00e1ratugur farinn. <em>visir.is<\/em> 22. N\u00f3v. 2019. <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623\" target=\"_blank\">https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623<\/a><\/p>\n<p>3 \u00c1varp S\u00edldars\u00f6gusj\u00f3\u00f0s. <em>Silfur hafsins-Gull \u00cdslands. S\u00edldarsaga \u00cdslendinga<\/em>, 1. bindi. 2007. Ritstj\u00f3ri: Hreinn Ragnarsson. Reykjav\u00edk. Nes\u00fatg\u00e1fan. \u00c1n bls.tals.<\/p>\n<p>4 P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. Saga Akraness eitt [ritd\u00f3mur]. <em>Fr\u00e9ttat\u00edminn<\/em>, 2. \u00e1rg. 27. tbl., bls. 30. <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">https:\/\/timarit.is\/page\/5818510<\/a><\/p>\n<p>5 Egill \u00d6rn J\u00f3hannsson \u00ed Jakob Bjarnar. Hvarf inn\u00ed gr\u00faski\u00f0 og \u00e1ratugur farinn. <em>visir.is<\/em> 22. n\u00f3v. 2019. <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623\" target=\"_blank\">https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191129623<\/a><\/p>\n<p>6 P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. Saga Akraness eitt [ritd\u00f3mur]. <em>Fr\u00e9ttat\u00edminn<\/em>, 2. \u00e1rg. 27. tbl., bls. 30.\u00a0<a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">https:\/\/timarit.is\/page\/5818510<\/a><\/p>\n<p>7 P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. Saga Akraness eitt [ritd\u00f3mur]. <em>Fr\u00e9ttat\u00edminn<\/em>, 2. \u00e1rg. 27. tbl., bls. 30. <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/5818510\" target=\"_blank\">https:\/\/timarit.is\/page\/5818510<\/a><\/p>\n<p>8 Hreinn Ragnarsson. 2010. S\u00edldarann\u00e1ll. MS Word-skr\u00e1 me\u00f0 s\u00edldarann\u00e1l fr\u00e1 1865 til 1998. Gefin \u00fat \u00ed 10 eint\u00f6kum \u00ed jan\u00faar 2010. \u00c1n \u00fatg. <a href=\"http:\/\/www.sild.is\/sildarsagan\/sildarannall-hreins-ragnarssonar\/\">http:\/\/www.sild.is\/sildarsagan\/sildarannall-hreins-ragnarssonar\/<\/a> (\u00c9g vek athygli \u00e1 a\u00f0 svona er \u00feetta fj\u00f6lfalda\u00f0a Word-skjal sk\u00e1\u00f0 undir PRENTA\u00d0AR HEIMILDIR \u00ed S\u00edldar\u00e1rum P\u00e1ls Baldvins.)<\/p>\n<p>9 Egill Helgason. 27.n\u00f3v. 2019. <em>Kiljan<\/em>. <a href=\"https:\/\/www.ruv.is\/sjonvarp\/spila\/kiljan\/27856\/89kv8k\" target=\"_blank\">https:\/\/www.ruv.is\/sjonvarp\/spila\/kiljan\/27856\/89kv8k<\/a>. Sko\u00f0a\u00f0 \u00e1 vef R\u00daV \u00feann 16. Jan. 2020.<\/p>\n<p>10 \u00a0Hovland, Kari Shetelig. 1985. <em>Norske Islandsfiskere p\u00e5 havet<\/em>. Bergen &#8211; Oslo &#8211; Stavanger &#8211; Troms\u00f8. Univeritetsforlaget AS. Bls. 25.<\/p>\n<p>11 Sj\u00e1 J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson. 11. jan. 2010. <strong>Vafas\u00f6m-s\u00edldars\u00f6gu-sagnfr\u00e6\u00f0i ? Copy &amp; paste b\u00f3kmenntir <\/strong>\u00e1 <em>Tr\u00f6lli.is<\/em><strong>. <\/strong><a href=\"https:\/\/trolli.is\/vafasom-sildarsogu-sagnfraedi-klippa-og-lima-bokmenntir-o-fl\/\" target=\"_blank\">https:\/\/trolli.is\/vafasom-sildarsogu-sagnfraedi-klippa-og-lima-bokmenntir-o-fl\/<\/a><\/p>\n<p>12 P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson: Athugasemd vi\u00f0 fyrrnefnda bloggf\u00e6rslu J\u00f3ns \u00d3lafs Bj\u00f6rgvinssonar \u00e1 <em>Tr\u00f6lli.is<\/em>.\u00a0<a href=\"https:\/\/trolli.is\/vafasom-sildarsogu-sagnfraedi-klippa-og-lima-bokmenntir-o-fl\/\" target=\"_blank\">https:\/\/trolli.is\/vafasom-sildarsogu-sagnfraedi-klippa-og-lima-bokmenntir-o-fl\/<\/a><\/p>\n<p>13 Jakob Bjarnar. 13. jan\u00faar 2020.<em>Visir.is<\/em>. Sendi innanh\u00fasp\u00f3st Forlagsmanna \u00f3vart til Siglfir\u00f0ingsins.\u00a0 <a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2020200119685\" target=\"_blank\">https:\/\/www.visir.is\/g\/2020200119685<\/a><\/p>\n<p>14 Sj\u00e1 Oddur \u00c6var Gunnarsson. 13. jan\u00faar 2020. <em>Fr\u00e9ttabladid.is<\/em>. Af og fr\u00e1 a\u00f0 ritstuldur hafi veri\u00f0 me\u00f0 vilja ger\u00f0ur. <a href=\"http:\/\/www.frettabladid.is\/frettir\/af-og-fra-ad-ritstuldur-hafi-verid-med-vilja-gerdur\/\" target=\"_blank\">http:\/\/www.frettabladid.is\/frettir\/af-og-fra-ad-ritstuldur-hafi-verid-med-vilja-gerdur\/<\/a> og rosa@mbl.is 13.1.2020. <em>Mbl.is<\/em> Sakar P\u00e1l Baldvin um ritstuld. <a href=\"https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/innlent\/2020\/01\/13\/sakar_pal_baldvin_um_ritstuld\/\" target=\"_blank\">https:\/\/www.mbl.is\/frettir\/innlent\/2020\/01\/13\/sakar_pal_baldvin_um_ritstuld\/<\/a><\/p>\n<p>15 D\u00f3ttir J\u00f6ran Forsslund, Lena Fejan Forsslund Ljunghill, gat ekki sta\u00f0fest vi\u00f0 J\u00f3n \u00d3laf Bj\u00f6rgvinsson a\u00f0 fa\u00f0ir hennar hef\u00f0i teki\u00f0 \u00feessar myndir. J\u00f6ran Forsslund var lj\u00f3smyndaritstj\u00f3ri \u00e1<em> Vi<\/em>\u00a0 \u00e1ri\u00f0 1945. S\u00e1 sem sendi J\u00f3ni \u00d3lafi aukamyndir \u00far \u00feessari fer\u00f0 og sumar myndirnar \u00far bla\u00f0inu \u00ed pdf-skjali taldi a\u00f0 J\u00f6ran Forsslund hef\u00f0i skrifa\u00f0 myndatextana en ekki endilega teki\u00f0 myndirnar. \u00deetta kemur fram \u00ed skilabo\u00f0um fr\u00e1 J\u00f3ni \u00d3lafi Bj\u00f6rgvinssyni til m\u00edn \u00e1 Facebook 15. jan. 2020 og \u00feann 19. jan\u00faar 2020. Og sem fram kom \u00ed meginm\u00e1li segir eigandi Sj\u00f6berg bildbyr\u00e5 a\u00f0 enginn myndanna s\u00e9 merkt.<\/p>\n<p>16 Sj\u00e1 <a href=\"http:\/\/mg.kpd.lt\/users\/www\/uploaded\/pien%20BalticHerring_v9_3.08_po%20ostatnich%20poprawkach11.pdf\" target=\"_blank\">http:\/\/mg.kpd.lt\/users\/www\/uploaded\/pien%20BalticHerring_v9_3.08_po%20ostatnich%20poprawkach11.pdf<\/a><\/p>\n<p>17 J\u00f3n \u00d3lafur Bj\u00f6rgvinsson \u00ed skilabo\u00f0um til m\u00edn 13. jan\u00faar 2010: \u201e&#8230; svo segir textinn a\u00f0 \u00fea\u00f0 sj\u00e1ist \u00ed hr\u00edmnir HF sem afi minn \u00e1tti en \u00fea\u00f0 er bara bull, \u00fev\u00ed hr\u00edmnir stendur enn miklu nor\u00f0ar og s\u00e9t [svo] ekki \u00e1 \u00feessari mynd.\u201c Sj\u00e1 einnig umr\u00e6\u00f0u \u00e1 opinni Faceb\u00f3kars\u00ed\u00f0u J\u00f3ns \u00d3lafs Bj\u00f6rgvinssonar \u00feann 11. jan\u00faar 2020, \u00fear sem nokkrir Siglfir\u00f0ingar taka undir sta\u00f0h\u00e6fingu um a\u00f0 s\u00f6ltunar- og fiskverkunarst\u00f6\u00f0in Hr\u00edmnir og Hr\u00edmnisplan sj\u00e1ist alls ekki \u00e1 \u00feessari mynd.<\/p>\n<p>18 Kolbr\u00fan Berg\u00fe\u00f3rsd\u00f3ttir. 28. n\u00f3v. 2019. <em>Visir.is<\/em>. S\u00edldarst\u00falkan m\u00e6tir \u00ed \u00fatg\u00e1fuh\u00f3fi\u00f0.\u00a0<a href=\"https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191128782\" target=\"_blank\">https:\/\/www.visir.is\/g\/2019191128782<\/a><\/p>\n<p>\u00deessi bloggf\u00e6rsla er skreytt myndum fr\u00e1 Raufarh\u00f6fn, sem um \u00e1rabil var \u00fdmis h\u00e6sti e\u00f0a n\u00e6sth\u00e6sti s\u00f6ltunar- og br\u00e6\u00f0uslusta\u00f0ur landsins.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00e1ll Baldvin Baldvinsson. 2019. S\u00edldar\u00e1rin 1867-1969. Reykjav\u00edk. JVP \u00fatg\u00e1fa \u00c1grip \u00deetta verk P\u00e1ls Baldvins hefur veri\u00f0 lofa\u00f0 me\u00f0 h\u00e1stemmdum l\u00fdsingum (Sj\u00e1 I. kafla: Ver\u00f0skulda\u00f0 lof?) og \u00e9g bj\u00f3st fyrirfram vi\u00f0 a\u00f0 b\u00f3kin v\u00e6ri \u00e1hugaver\u00f0 og <span class=\"ellipsis\">&hellip;<\/span> <span class=\"more-link-wrap\"><a href=\"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/2020\/01\/24\/ritdomur-um-sildararin\/\" class=\"more-link\"><span>Read More &#8230;<\/span><\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"nf_dc_page":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[169,171,170,167,168],"class_list":["post-1639","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bkur","tag-pall-baldvin","tag-raufarhofn","tag-siglufjordur","tag-sild","tag-sildararin"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1639","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1639"}],"version-history":[{"count":67,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1639\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1717,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1639\/revisions\/1717"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1639"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1639"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1639"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}