{"id":889,"date":"2014-02-16T13:54:42","date_gmt":"2014-02-16T13:54:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.harpahreins.com\/blogg\/?p=889"},"modified":"2014-02-16T13:54:42","modified_gmt":"2014-02-16T13:54:42","slug":"leit-i-laeknisfraedilegu-efni-a-ensku-a-netinu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/2014\/02\/16\/leit-i-laeknisfraedilegu-efni-a-ensku-a-netinu\/","title":{"rendered":"Leit \u00ed l\u00e6knisfr\u00e6\u00f0ilegu efni \u00e1 ensku \u00e1 Netinu"},"content":{"rendered":"<p>\u00deetta d\u00e6mi er af sj\u00faklingi sem ekki hefur fengi\u00f0 b\u00f3t meina sinna \u00ed heilbrig\u00f0iskerfinu; hefur gengi\u00f0 milli l\u00e6kna af \u00fdmsu tagi og pr\u00f3fa\u00f0 \u00fdmis l\u00e6knisr\u00e1\u00f0 \u00e1n \u00e1rangurs. Sj\u00faklingurinn er me\u00f0 verki sem ekki finnst sk\u00fdring \u00e1, \u00ed \u00feessu tilviki \u00ed kj\u00e1lka. \u00cd sta\u00f0 \u00feess a\u00f0 l\u00e6knar uppl\u00fdsi hann um a\u00f0 \u00ed fj\u00f6lm\u00f6rgum tilvikum kunni l\u00e6knisfr\u00e6\u00f0in enga sk\u00fdringu \u00e1\u00a0verkjum e\u00f0a \u00fdmsum \u00f6\u00f0rum krankleik\u00a0er s\u00edfellt\u00a0lagt til a\u00f0\u00a0sj\u00faklingurinn leiti til n\u00fds og n\u00fds s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ings \u00ed n\u00fdjum og n\u00fdjum greinum. Sj\u00faklingurinn nennir loks ekki a\u00f0 taka \u00fe\u00e1tt \u00ed frekari l\u00e6knisleik og \u00e1kve\u00f0ur a\u00f0 kynna s\u00e9r m\u00e1li\u00f0 sj\u00e1lfur.<\/p>\n<div>\n<p>Forsagan felur \u00ed s\u00e9r a\u00f0 sj\u00faklingurinn hefur lesi\u00f0 s\u00e9r talsvert til \u00e1 \u201e\u00f3fr\u00e6\u00f0ilegum\u201c vefs\u00ed\u00f0um, t.d.\u00a0<em>Wikipedia<\/em>-s\u00ed\u00f0um e\u00f0a uppl\u00fdsingas\u00ed\u00f0um fyrir almenning.\u00a0\u00dea\u00f0 er\u00a0almennt\u00a0langbest a\u00f0 byrja \u00e1 a\u00f0 lesa svolei\u00f0is yfirlit, \u00fe\u00f3tt ekki s\u00e9 nema til a\u00f0 l\u00e6ra helsta or\u00f0afor\u00f0a um sinn sj\u00fakd\u00f3m.<\/p>\n<h3><strong>Hvar \u00e1 a\u00f0 leita uppl\u00fdsinga?<\/strong><\/h3>\n<p>Efni sem l\u00e6knar taka mark \u00e1 (\u00fe.e. ritr\u00fdnt efni eftir a\u00f0ra l\u00e6kna e\u00f0a \u00fe\u00e1 sem hafa h\u00e1sk\u00f3lagr\u00e1\u00f0u \u00ed heilbrig\u00f0isv\u00edsindum) er skr\u00e1\u00f0 \u00ed \u00fdmsa gagnabanka. \u00dea\u00f0 er ekki s\u00e9rlega \u00e1rangursr\u00edkt a\u00f0 leita beint \u00ed \u00feeim, a\u00f0allega af \u00fev\u00ed \u00fea\u00f0 er svo seinlegt. Gagnabankarnir henta kannski betur l\u00e6knum sem vilja velja bestu bitana fyrir sig, stunda \u00fea\u00f0 sem kalla\u00f0 hefur veri\u00f0 \u00e1 l\u00e9legri \u00edslensku \u201e<a title=\"Kirsuberjat\ufffdnsla\" href=\"http:\/\/upplyst.org\/2014\/01\/02\/kirsuberjatinsla\/\">kirsuberjat\u00ednsla<\/a>\u201c,\u00a0 \u00fe.e.a.s. leita sta\u00f0festingar fr\u00e6\u00f0inga\u00a0\u00e1 \u00fev\u00ed sem fellur a\u00f0 \u00feeirra eigin fyrirfram sko\u00f0un.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3><strong>Hvernig \u00e1 a\u00f0 leita uppl\u00fdsinga?<\/strong><\/h3>\n<p>Lang\u00f6flugasta leitarverkf\u00e6ri\u00f0 er enn og aftur\u00a0<em>Google<\/em>, \u00ed \u00feetta sinn s\u00e1 angi \u00feess sem kalla\u00f0ist \u201e<em>Fr\u00e6\u00f0asetur Google<\/em>\u201c, \u00fe.e.a.s.\u00a0<strong><a title=\"Scholar Google\" href=\"http:\/\/scholar.google.com\/\">scholar.google.com<\/a><\/strong>.\u00a0 \u00deetta t\u00f3l\u00a0<em>Google<\/em>\u00a0leitar \u00ed fr\u00e6\u00f0igreinum \u00ed t\u00edmaritum, sem m\u00f6rg eru a\u00f0gengileg \u00ed landsa\u00f0gangi, fr\u00e6\u00f0ib\u00f3kum,en hluti \u00feeirra er oft a\u00f0gengilegur \u00e1\u00a0<em>Google books<\/em>, og fleiru efni. \u00dea\u00f0 er au\u00f0velt a\u00f0 stilla leitart\u00f3li\u00f0 og \u00fev\u00ed tilt\u00f6lulega flj\u00f3tlegt a\u00f0 finna \u00fe\u00e6r uppl\u00fdsingar sem notandi er \u00e1 h\u00f6ttunum eftir. S\u00ed\u00f0an m\u00e1 nota efni \u00far \u00feeim, t.d. heimildir sem \u00fe\u00e6r v\u00edsa \u00ed, til enn markvissari leitar (ef sj\u00faklingurinn hefur hug \u00e1 a\u00f0 gerast s\u00e9rfr\u00e6\u00f0ingur \u00ed eigin sj\u00fakd\u00f3mi).<\/p>\n<p>H\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an s\u00e9st sk\u00fdringarmynd af\u00a0<em>Google scholar<\/em>, stillingum og hvert kr\u00e6kjur v\u00edsa. \u00datsk\u00fdringar eru fyrir ne\u00f0an myndina. Smelltu \u00e1 myndina til a\u00f0 sj\u00e1 st\u00e6rri \u00fatg\u00e1fu.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/citation_utgafuar_stilling.jpg?ssl=1\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-892\" alt=\"Stillingar \u00e1 Google Scholar\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/citation_utgafuar_stilling.jpg?resize=300%2C183&#038;ssl=1\" width=\"300\" height=\"183\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/citation_utgafuar_stilling.jpg?resize=300%2C183&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/citation_utgafuar_stilling.jpg?w=1005&amp;ssl=1 1005w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Lengst til vinstri eru stillingar sem voru valdar \u00e1\u00f0ur en leit h\u00f3fst<\/strong>. H\u00e9r var vali\u00f0 a\u00f0 leita a\u00f0 efni fr\u00e1 2010 til dagsins \u00ed dag. Stillt var \u00e1 \u201eSort by relevance\u201c sem \u00fe\u00fd\u00f0ir a\u00f0 uppl\u00fdsingum er ra\u00f0a\u00f0 eftir \u00fev\u00ed hve vel \u00fe\u00e6r tengjast leitaror\u00f0inu\/leitaror\u00f0unum. Haka\u00f0 var vi\u00f0 \u201einclude citations\u201c til a\u00f0 sj\u00e1 hvar hefur veri\u00f0 vitna\u00f0 \u00ed efni\u00f0 (sem g\u00e6ti gefi\u00f0 v\u00edsbendingar um g\u00e6\u00f0i \u00feess).<\/p>\n<p><strong>Leitaror\u00f0 geta veri\u00f0 m\u00f6rg<\/strong>, \u00ed \u00feessu tilviki er leita\u00f0 a\u00f0 \u201eatypical facial pain\u201c (\u00f3d\u00e6miger\u00f0um andlitsverk). \u00d6nnur leitaror\u00f0 sem hef\u00f0u komi\u00f0 til greina v\u00e6ru \u201emyofascial face pain\u201c (andlitsverkir sem tengjast bandvefsvandam\u00e1lum), \u201efacial neuralgia\u201c (taugaverkir \u00ed andliti), \u201epersistent idiopathic orofacial pain\u201c (st\u00f6\u00f0ugur \u00f3\u00fatsk\u00fdr\u00f0ur verkur \u00ed ne\u00f0ri hluta andlits e\u00f0a munnholi) o.s.fr. Sj\u00faklingurinn veit n\u00fa \u00feegar a\u00f0 hann er ekki me\u00f0 TMD (Temporomandibular disorder, \u00fe.e.a.s. einhverja skemmd sem tengist kj\u00e1lkali\u00f0) og ekki me\u00f0 Trigeminal neuralgia (vangahvot, verki sem tengjast \u00fer\u00edburatauginni) svo hann er ekkert a\u00f0 \u00f3maka sig vi\u00f0 a\u00f0 leita eftir \u00feeim leitaror\u00f0um.<\/p>\n<p>Fyrsta greinin sem kemur upp er a\u00f0gengileg sem vefs\u00ed\u00f0a en einnig fylgir kr\u00e6kjan\u00a0<strong>Landsa\u00f0gangur<\/strong>. S\u00e9 smellt \u00e1 Landsa\u00f0gangur opnast n\u00fdr gluggi sem er hluti af landa\u00f0gangsleitarv\u00e9linni (bein sl\u00f3\u00f0 \u00e1 landsa\u00f0gengi a\u00f0 greinum er\u00a0<a title=\"Landsa\u00f0gangur a\u00f0 t\ufffdmaritum\" href=\"http:\/\/hvar.is\/\">hvar.is<\/a>). \u00cd \u00feeim glugga kemur fram \u00ed hva\u00f0a gagnabanka greinina er a\u00f0 finna, \u00ed hva\u00f0a t\u00edmariti h\u00fan birtist, hven\u00e6r, \u00e1 hva\u00f0a bla\u00f0s\u00ed\u00f0um o.s.fr. Vilji ma\u00f0ur lesa grein \u00ed landsa\u00f0gangi er smellt \u00e1\u00a0<strong>Go<\/strong>. \u00de\u00e1 opnast greinin \u00ed vi\u00f0komandi t\u00edmariti, \u00ed \u00feessu tilviki\u00a0<em>Scandinavian Journal of Pain<\/em>. \u00deess ber a\u00f0 geta a\u00f0 oft er n\u00fdjasti \u00e1rgangur fr\u00e6\u00f0it\u00edmarits ekki a\u00f0gengilegur \u00ed landsa\u00f0gangi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3><strong>Hvernig \u00e1 a\u00f0 meta leitarni\u00f0urst\u00f6\u00f0urnar?<\/strong><\/h3>\n<p>Sj\u00faklingurinn sem er a\u00f0 leita s\u00e9r uppl\u00fdsinga tekur eftir \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00fe\u00f3tt\u00a0<em>Google Scholar<\/em>\u00a0ra\u00f0i\u00a0greininni \u00far\u00a0<em>Scandinavian Journal of Pain<\/em>\u00a0efst \u00ed leitarni\u00f0urst\u00f6\u00f0um (vegna \u00feess a\u00f0 leitaror\u00f0in koma fyrir \u00ed\u00a0r\u00f6\u00f0 snemma \u00ed greininni) vir\u00f0ist \u00feetta ekki talin mj\u00f6g merkileg grein (e\u00f0a h\u00e1ttskrifa\u00f0 t\u00edmarit). \u00dea\u00f0 s\u00e9st \u00e1 \u00fev\u00ed a\u00f0 einungis 4 hafa vitna\u00f0 \u00ed hana s\u00ed\u00f0an h\u00fan birtist:\u00a0<strong>Cited by 4 gefur sums\u00e9 \u00e1kve\u00f0nar v\u00edsbendingar<\/strong>.<\/p>\n<p>Ne\u00f0ar \u00e1 fyrsta skj\u00e1 birtast mun \u00e1litlegri kr\u00e6kjur (smelltu \u00e1 myndina til sj\u00e1 hana st\u00e6rri):<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/vaegi_greina_google.jpg?ssl=1\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-891\" alt=\"V\u00e6gi greina \u00e1 Google Scholar\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/vaegi_greina_google.jpg?resize=300%2C151&#038;ssl=1\" width=\"300\" height=\"151\" srcset=\"https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/vaegi_greina_google.jpg?resize=300%2C151&amp;ssl=1 300w, https:\/\/i0.wp.com\/harpahreins.com\/blogg\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/vaegi_greina_google.jpg?w=990&amp;ssl=1 990w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kr\u00e6kja \u00ed efni sem hefur veri\u00f0 vitna\u00f0 \u00ed af 104, st\u00e6rstur hluti \u00feeirra eru v\u00e6ntanlega fr\u00e6\u00f0imenn sem vitna til \u00feessa efnis \u00ed s\u00ednum fr\u00e6\u00f0iskrifum, vir\u00f0ist \u00e1litleg. Og skv. kr\u00e6kjunni lengst til h\u00e6gri er efni\u00f0 a\u00f0gengilegt sem pdf-skjal \u00e1 r\u00fassnesku vefsetri\u00a0(sem kann a\u00f0 vera vegna \u00feess a\u00f0 R\u00fassar eru ekki p\u00edetistar \u00ed h\u00f6fundar\u00e9tti og birtingin \u00fev\u00ed kannski ekki fullkomlega l\u00f6gleg \u2026 en \u00fea\u00f0 var\u00f0ar sj\u00faklinginn svo sem ekkert um. Raunar er\u00a0heil b\u00f3k\u00a0a\u00f0gengileg \u00e1 \u00feessari sl\u00f3\u00f0 \u00fe\u00f3tt Google kr\u00e6ki h\u00e9r einungis\u00a0\u00ed t\u00f3lfta kafla hennar.).\u00a0<strong>\u00dea\u00f0 sty\u00f0ur einnig meint v\u00e6gi \u00feessarar greinar a\u00f0 h\u00fan hefur birst \u00ed 8 \u00fatg\u00e1fum<\/strong>.<\/p>\n<p>Sj\u00faklingurinn kemst svo a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 \u00feessi grein er \u00ed rauninni kafli \u00ed b\u00f3k,\u00a0<em>Evidence-Based Chronic Pain Management<\/em>, \u00fatg. 2010, og\u00a0<strong>er afar gagnlegt yfirlit yfir andlitsverki af \u00fdmsum toga<\/strong>\u00a0og jafnt \u201esannreynd\u201c sem m\u00f6guleg l\u00e6knisr\u00e1\u00f0 vi\u00f0 \u00feeim. Meginni\u00f0ursta\u00f0a umfj\u00f6llunarinnar er, eins og sj\u00fakling gruna\u00f0i, a\u00f0 l\u00e6knav\u00edsindin vita s\u00e1ral\u00edti\u00f0 um svona kvilla og flest l\u00e6knisr\u00e1\u00f0in eru bygg\u00f0 \u00e1 kerlingab\u00f3kum l\u00e6kna og \u00e1giskunum en ekki \u00f6ruggum ranns\u00f3knum.<\/p>\n<p>\u00d6nnur grein af fyrsta skj\u00e1 sem vir\u00f0ist f\u00fdsilegt a\u00f0 sko\u00f0a er \u00feessi sem 42 hafa vitna\u00f0 \u00ed og er a\u00f0gengileg \u00e1 11 st\u00f6\u00f0um, birtist \u00ed t\u00edmaritinu\u00a0<em>Pain<\/em>\u00a02010. \u00deessi grein er a\u00f0gengileg sem pdf-skjal, auk \u00feess a\u00f0 vera \u00ed landsa\u00f0gangi.\u00a0 Mi\u00f0a\u00f0 vi\u00f0 titilinn fjallar h\u00fan um m\u00f6gulegar orsakir andlitsverkja.\u00a0<strong>\u00deetta er d\u00e6miger\u00f0 v\u00edsindagrein<\/strong>, skrifu\u00f0 inn \u00ed \u00e1kve\u00f0i\u00f0 sni\u00f0 (template) eins og \u00fe\u00e6r eru flestar.<\/p>\n<p>\u00cd n\u00e6stu f\u00e6rslu ver\u00f0ur fjalla\u00f0 um sni\u00f0 d\u00e6miger\u00f0ra l\u00e6knisfr\u00e6\u00f0igreina og hvernig sj\u00faklingur getur n\u00e1nast strax meti\u00f0 hvort borgar sig a\u00f0 lesa gegnum svolei\u00f0is grein. Einnig ver\u00f0ur fjalla\u00f0 um or\u00f0afor\u00f0a \u00ed svona greinum; hvernig finnur ma\u00f0ur hva\u00f0 or\u00f0in \u00fe\u00fd\u00f0a \u00e1 \u00edslensku og hva\u00f0 er h\u00e6gt a\u00f0 gera \u00feegar \u00edslensku heitin (\u00ed\u00f0or\u00f0in) eru gersamlega \u00f3skiljanleg?<\/p>\n<p>\u00deessi f\u00e6rsla er framhald af f\u00e6rslunum:<\/p>\n<ul>\n<li><a title=\"Sj\u00faklingur setur sig inn \ufffd eigin sj\u00fakd\u00f3m\" href=\"http:\/\/harpa.blogg.is\/2014-02-09\/ef-sjuklingur-vill-setja-sig-inn-i-eigin-sjukdom\/\">Ef sj\u00faklingur vill setja sig inn \u00ed eigin sj\u00fakd\u00f3m<\/a><\/li>\n<li><a title=\"Leit a\u00f0 uppl\u00fdsingum um sj\u00fakd\u00f3m \u00e1 Netinu\" href=\"http:\/\/harpa.blogg.is\/2014-02-10\/leit-ad-upplysingum-um-sjukdom-a-netinu\/\">Leit a\u00f0 uppl\u00fdsingum um sj\u00fakd\u00f3m \u00e1 Netinu<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00deetta d\u00e6mi er af sj\u00faklingi sem ekki hefur fengi\u00f0 b\u00f3t meina sinna \u00ed heilbrig\u00f0iskerfinu; hefur gengi\u00f0 milli l\u00e6kna af \u00fdmsu tagi og pr\u00f3fa\u00f0 \u00fdmis l\u00e6knisr\u00e1\u00f0 \u00e1n \u00e1rangurs. Sj\u00faklingurinn er me\u00f0 verki sem ekki finnst sk\u00fdring <span class=\"ellipsis\">&hellip;<\/span> <span class=\"more-link-wrap\"><a href=\"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/2014\/02\/16\/leit-i-laeknisfraedilegu-efni-a-ensku-a-netinu\/\" class=\"more-link\"><span>Read More &#8230;<\/span><\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"nf_dc_page":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[16,9],"tags":[],"class_list":["post-889","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-daglegt-lif","category-gedheilsa"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/889","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=889"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/889\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":894,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/889\/revisions\/894"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=889"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=889"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/harpahreins.com\/blogg\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=889"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}